Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
BAŞVURU SAHİBİ:
Çözüm Kurumsal Danışmanlık Sosyal Hizmet Bilgisayar İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2025/1524920 İhale Kayıt Numaralı “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze
Bağlı Kuruluşların 01/01/2026-31/12/2026 Tarihleri Arası Malzeme Dahil Yemek Hazırlama
ve Dağıtımı” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 04.11.2025 tarihinde açık
ihale usulü ile gerçekleştirilen “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı
Kuruluşların 01/01/2026-31/12/2026 Tarihleri Arası Malzeme Dahil Yemek Hazırlama ve
Dağıtımı” ihalesine ilişkin olarak Çözüm Kurumsal Danışmanlık Sosyal Hizmet Bilgisayar
İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 28.10.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun,
idarenin 30.10.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.11.2025 tarih ve
199414 sayı
ile Kurum kayıtlarına alınan 10.11.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet
başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2025/2256 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan
inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Başvuruya konu ihaleye ilişkin Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı III.
bölümünün 27’nci maddesinde mutfakların geçici veya sürekli olarak kullanılamaz hale
gelmesi durumunda yüklenicinin yemek hizmetini il sınırları içerisindeki herhangi bir yemek
fabrikasından yaptırabileceğinin öngörüldüğü, bu durumda yüklenicinin hizmeti kendisine ait
olmayan TS 13075, TS 8985 veya işletme kayıt belgeleri üzerinden yerine getireceği ve ihale
konusu işi bir başka tesis aracılığıyla yürüteceği, ancak İdari Şartname’nin 18’inci
maddesinde alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmediği, dolayısıyla kiralanan veya üçüncü
kişiye ait tesise ilişkin TS 13075, TS 8985 veya işletme kayıt belgelerinin kullanılmasına izin
verilmesinin alt yüklenici çalıştırılmasıyla aynı sonucu doğuracağı, TS 13075 standardına
ilişkin belgenin devrinin veya kiralanmasının mümkün olmadığı, ayrıca aynı maddede işe
başlamadan önce idareye sunulması
istenen işletme kayıt belgesinin yüklenici adına
düzenlenmiş olması şartının aranmaması nedeniyle ihale konusu işin yükleniciye ait olmayan
bir üretim tesisinde yürütülmesinin mümkün hale geleceği,
2)
İşçilik ücretlerinin ödenmesi ve hakediş planlaması konusunda Sözleşme
Tasarısı’nın 12.1 ve 36.24’üncü maddelerinin birbiriyle çeliştiği ve uygulamada belirsizlik
yaratacak nitelikte olduğu, şöyle ki; Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde hakediş
raporlarının düzenlenmesini
takip eden 30 gün içinde tahakkuk işleminin yapılacağı ve
tahakkuk tarihinden itibaren ise 30 gün içinde ödemeye bağlanacağı şeklinde düzenleme
yapıldığı, 36.24’üncü maddesinde ise; yüklenicinin çalıştırdığı işçilerin aylık ücretlerini her
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
ayın 1’i ile 10’u arasında ödemek zorunda olduğu, idarenin harcama kaleminde ödenek
bulunması halinde hakediş ödemesi yapılabileceği, aksi hâlde ödeme yapılmayabileceği, son
hakediş ödemesinin işçilik ödemelerinin eksiksiz yapıldığına dair belgelerin sunulması şartına
bağlandığı, bu durumda 60 gün sonra hakediş ödemesi alacak yüklenicinin bu süreden önce
işçisinin ücretini ödemekle yükümlü tutulduğu, dolayısıyla idarenin hakedişi ödeyememe
riski bulunmasına rağmen yükleniciye işçi ücretini zamanında ve eksiksiz ödeme zorunluluğu
getirilmesinin yüklenici için orantısız bir mali külfet yaratacağı, ayrıca idarenin harcama
kaleminde ödeneği bulunması halinde ödeme yapacağına ilişkin düzenlemenin idare
bakımından keyfiliğe neden olacağı ve ödeme yükümlülüğünü öngörülemez hale getireceği,
sonuç olarak anılan maddeler arasındaki bu çelişkinin teklif hazırlama
sürecinde
öngörülemezliğe, sözleşme sürecinde ise mali ve hukuki ihtilaflara yol açabileceği,
3) İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde personel ücretlerine ilişkin olarak;
sorumlu personel için brüt asgari ücretin %50 fazlası, aşçı için asgari ücretin %30 fazlası, aşçı
yardımcısı için asgari ücretin %10 fazlası, servis/bulaşık personeli için ise brüt asgari ücretin
öngörüldüğü, İdari Şartname’nin 45.1’inci maddesinde ise sorumlu personel
için %60
artırımlı, aşçı için %40 artırımlı, aşçı yardımcısı için %20 artırımlı, servis/bulaşık personeli
için %10 artırımlı ücretin üzerinde teklif verilemeyeceğinin belirtildiği, bu düzenlemeler
doğrultusunda teklifin oluşabileceği marjın yalnızca %10 ile sınırlandığı ve bu durumun
isteklilerin fiyat oluşturma özgürlüğünü fiilen ortadan kaldırdığı, ayrıca anılan maddelerde
aynı unvan için hem zorunlu bir asgari ücretin hem de isteğe bağlı daha yüksek bir azami
sınırın öngörülmesinin çelişki yarattığı,
4) Teknik Şartname’de yapılan “Yemeklerde kullanılan tüm malzemeler ekte sunulan
‘Gıda Malzemelerinin Özellikleri’ adlı dokümandaki şartlar ile Türk Gıda Kodeksine uygun,
1. sınıf tanınmış marka malzemeler olacaktır.” düzenlemesinde yer verilen “tanınmış marka”
ifadesinin, sübjektif ve ölçülemeyen bir kriter olduğu ve bu şartın hangi markaları kapsadığı
konusunda belirsizliğin bulunduğu, “tanınmış marka” ifadesinin herhangi bir objektif kıstasa
bağlanmamasının, sadece belli markaların bilerek veya bilmeyerek tercih edilmesine yol
açabileceği ve rekabeti daraltıcı bir etki yaratacağı, ayrıca bu ifadenin “dengi” olabilecek
diğer markaların kullanımını engelleyeceği,
5) Teknik Şartname’nin A.1. “Örnek Yemek Çeşitleri Tablosu” başlıklı bölümünde,
ihale konusu yemek hizmetinin örnek menü yapısının ve çeşitliliğinin ortaya konulduğu
ancak tabloda yer alan yemeklerin hangi sıklıkla verileceğinin belirlenmediği, örneğin etli
yemeklerin haftada kaç gün, zeytinyağlıların hangi aralıklarla,
tavuklu veya sebzeli
yemeklerin ne oranda servis edileceğine ilişkin herhangi bir planlama veya açıklamaya yer
verilmediği, ayrıca “yumurtalı ıspanak” yemeğinin etli sebze grubu yerine yumurta yemekleri
kategorisine dâhil edilmesi gerektiği, dolayısıyla örnek menü tablosunun hem belirsiz hem de
kendi içinde kategorik çelişkiler barındırdığı,
6) Teknik Şartname’nin A.1. “Örnek Yemek Çeşitleri Tablosu” başlıklı bölümünde
yapılan “Tüm menülerde ve yemek tariflerinde diyetisyenin isteği doğrultusunda değişiklik
yapılabilir, değişiklik yapma hakkı saklıdır.” düzenlemesinin idareye sınırsız bir takdir yetkisi
tanıdığı ve bu yetkinin kapsamı ve kullanım şeklinin açıkça öngörülmediği, söz konusu
belirsizliklerin tekliflerin sağlıklı bir şekilde oluşturmasını engellediği,
7) Teknik Şartname’nin A.3 maddesinin alt bendinde yer alan “Bu listede gösterilen
et, sebze, meyve vb. yiyecekler işlem gördükten sonra çiğ olarak bir porsiyona girecek net
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
ağırlıklarıdır.” düzenlemesinde, anılan “net ağırlık” değerlerinin çiğ gramaj üzerinden mi
yoksa pişmiş gramaj üzerinden mi hesaplanacağının açıkça belirtilmediği, gramaj hesabının
pişmiş ürün üzerinden yapılması halinde et, tavuk, sebze ve bakliyat gibi pişirme sürecinde
hacim ve ağırlık kaybına uğrayan ürünlerin fire oranlarının açıkça belirlenmesinin gerektiği,
bu durumun maliyet hesaplamalarında belirsizliğe neden olduğu,
8) Teknik Şartname’nin A.3 maddesinin alt bentlerinde kuruluşlarda yemek
hizmetinden faydalanan herhangi bir kişinin sağlık sorunları
(ishal, kabızlık, çölyak,
fenilketonüri vb.) nedeniyle özel beslenmesinin (yüksek protein, düşük protein, yüksek
karbonhidrat, glütensiz, diyet,
tuzsuz vb.) doktor raporuyla belgelendirilmesi
halinde, söz konusu kişiye doktor veya diyetisyen tarafından hazırlanan özel beslenme
menüsünün verileceğinin düzenlendiği, ancak “glütensiz,
laktozsuz, düşük veya yüksek
proteinli” gibi özel diyet kategorilerinde kullanılacak ürünlerin tanımları, porsiyon miktarları,
kullanım sıklığı ve maliyetlerinin kim tarafından karşılanacağı hususlarında hiçbir açıklık
bulunmadığı, bu durumun tekliflerin hazırlanması sürecinde belirsizlik yarattığı,
laktozsuz,
9) Teknik Şartname’nin F/6’ncı maddesinde, yükleniciye kendi kusuru dışında
meydana gelebilecek bakım, onarım ve altyapı arızalarına ilişkin olarak geniş bir sorumluluk
yüklendiği, anılan maddede, yüklenicinin tesis altyapısından,
rögar ve kanalizasyon
sistemlerinden, havalandırma tertibatından, elektrik tesisatından veya binanın inşasından
kaynaklı arızalardan dahi sorumlu tutulacağı, ayrıca bu arızaların giderilmesi, tamiri ve
onarımına ilişkin her türlü masrafın yüklenici tarafından karşılanacağının belirtildiği, söz
konusu maddede “doğal afet ve binanın inşasından kaynaklanan arızalar hariçtir” ifadesine
yer verilmiş olmasına rağmen bu istisnanın oldukça dar yorumlanabilecek nitelikte olduğu ve
yükleniciye fiilen kusursuz sorumluluk yüklediği, yüklenicinin kusuru olmaksızın meydana
gelen arızalar veya idareye ait tesisin teknik altyapısından kaynaklanan sorunlar nedeniyle
sorumlu tutulmasının kusur sorumluluğu ve orantılılık ilkeleriyle bağdaşmadığı, ayrıca madde
IV’te “Kuruluş tarafından yükleniciye tutanakla çalışır durumda teslim edilen makine ve
teçhizatın bakım ve onarımı yükleniciye aittir” düzenlemesinin yapıldığı ve burada sadece
teslim edilen ekipmanlarla sınırlı bir sorumluluğun öngörüldüğü, dolayısıyla bir yandan
binanın altyapı sistemleri dâhil edilerek geniş bir sorumluluk alanı tanımlanırken, diğer
yandan sadece teslim edilen ekipmanlarla sınırlı bir
sorumluluğun getirildiği, bu
düzenlemelerin şartnamenin kendi içinde açık bir çelişkiye neden olduğu, idareye ait makine,
cihaz veya altyapı sistemlerinin periyodik bakım ve onarımının tamamının yükleniciye
riskleri üstlenmesi anlamına geldiği
bırakılmasının, yüklenicinin kontrolü dışındaki
iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit
edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı
İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sözleşmenin yürütülmesi
aşamasındaki mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler” başlıklı 30’uncu
maddesinde “(1) Ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yeterlik kriteri olarak
belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli
olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler teknik şartnamede
yer alır. Bu düzenlemelerde, işin niteliği ile bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri esas
tarafından hangi belgelerin idareye
alınır. Bu yükümlülüklere ilişkin olarak yüklenici
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
sunulması gerektiğinin teknik şartnamede açıkça düzenlenmesi zorunludur.
(2) Bu Yönetmeliğin ilgili maddeleri uyarınca idarelerce belirlenmesi zorunlu olan
mesleki ve teknik yeterlik kriterlerine ve bu kapsamda istenecek belgelere teknik şartnamede
yer verilemez” hükmü,
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin kusuru dışındaki hasar ve zararlar”
başlıklı 20’nci maddesinde “Olağanüstü haller ve doğal afetlerin işyerlerinde ve yapılan
işlerde meydana getireceği hasar ve zararlar ile sigortalanabilir riskler sigorta kapsamında
olsun veya olmasın yüklenici bu hasar ve zararlar için idareden hiç bir bedel isteyemez.
Ancak bu hasar ve zararlar nedeniyle meydana gelecek gecikmeler için yükleniciye gerekli
süre uzatımı verilir.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde
“2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: İSTANBUL AİLE VE SOSYAL HİZMETLER İL MÜDÜRLÜĞÜMÜZE BAĞLI
KURULUŞLARIN 01/01/2026-31/12/2026 TARİHLERİ ARASI MALZEME DAHİL YEMEK
HAZIRLAMA VE DAĞITIMI
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
Kuruluş veya Yüklenici mutfağında, yemek pişirme yoluyla 1.Kısım: toplam 2.575.538
öğün, 2. Kısım toplam: 1.942.363 öğün, 3. Kısım: toplam 249.493 öğün, 4. Kısım:
toplam 1.404.566 öğün, 5 .Kısım: toplam 1.166.993 öğün, 6 .Kısım: toplam 277.466
öğün mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmeti işidir.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İşin Yapılacağı Kuruluşların Adları
Teknik Şartnamede tablo halinde belirtilmiştir.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.3.2.
İhale konusu işin ya da malın satış faaliyetinin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat
gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi vb. belgeler:
Belge Adı
İhale/Kısım/Kısımlar Açıklama
İş Ortaklıklarında
İşletme Kayıt
Belgesi
İhale Bazında
İsteklinin kendi adına 5996
sayılı Veteriner Hizmetleri,
Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem
Kanunu’nun 30 uncu
maddesine dayanılarak
düzenlenmiş ve faaliyet konusu
"Depo, gıda satış ve diğer
perakende faaliyet gösteren
işletmeler", Toplu tüketim
işletmeleriveya "Gıda üretimi
yapan işletmeler" olan İşletme
Kayıt Belgesi
Tüm ortakların
sunması
gerekmektedir.
düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Alt yükleniciler” başlıklı 18’inci maddesinde “18.1. İhale konusu
işin tamamı veya bir kısmı alt yüklenicilere yaptırılamaz.” düzenlemesi,
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
Sözleşme Tasarısı’nın “Alt yüklenicilere ilişkin bilgiler ve sorumluluklar” başlıklı
15’inci maddesinde “15.1. Bu işte alt yüklenici çalıştırılmayacak ve işlerin tamamı
yüklenicinin kendisi tarafından yapılacaktır.” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlıklı I. bölümünde “Bu işin konusu; kuruluş
mutfaklarında yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleridir.”
düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı III. bölümünün 27’nci maddesinde
“Yemek üretimi yapılacak kuruluşlarımıza ait mutfakların herhangi bir nedenle (tadilat, doğal
afet, yangın vb.) geçici veya sürekli olarak kullanılamaz duruma gelmesi halinde yüklenici
ilgili mutfaklarda yemeği pişirilen kuruluşların yemeklerini ilgili Kuruluşların onaylayacağı il
içerisinde faaliyet gösteren herhangi bir yemek fabrikasından yaptırıp hizmeti
sınırları
aksatmadan yerine getirecektir. Bu durumda yüklenici ilgili yemek fabrikasına ilişkin aşağıda
sayılan belgeleri işe başlamadan önce (yemek fabrikasından yemek yaptırılmaya başlandığı
tarihten önce) Kuruluşa ibraz edecektir.
- Yemeğin taşınacağı tarih itibariyle geçerliliği olan Hizmet Yeterlilik Belgesi – (TS
8985)
- Yemeğin taşınacağı tarih itibariyle geçerliliği olan Hizmet Yeterlilik Belgesi–[TS
13075 İşyerleri - Gıda Maddeleri Taşıma Hizmetleri - Genel Kurallar Standardına Uygun
Hizmet Veren Gıda Maddeleri Taşıma Hizmeti Veren İşyeri]
- İşletme Kayıt Belgesi” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalenin İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından
gerçekleştirilen “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların
01/01/2026-31/12/2026 Tarihleri Arası Malzeme Dahil Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” işi
olduğu, ihalenin birim fiyat teklif alınmak suretiyle ve elektronik ortamda teklif alınarak açık
ihale usulü ile 04.11.2025 tarihinde gerçekleştirildiği, 6 kısım halinde gerçekleştirilen ihalede
toplam 50 adet ihale dokümanının indirildiği ve ihaleye 20 isteklinin katıldığı, 27.11.2025
tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin 1 ve 4’üncü kısımlarının Arc Kurumsal Personel
Hizmetleri A.Ş., 2 ve 5’inci kısımlarının İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim San. Tic.
Ltd. Şti., 3’üncü kısmının Bekard Gıda Taşımacılık İnşaat Temizlik San. Tic. Ltd. Şti, 6’ncı
kısmının Altıntat Yemek Temizlik İnşaat Nakliye San. Tic. Ltd. Şti üzerinde bırakıldığı,
başvuru sahibinin ise ihaleye katılmadığı ve iddialarının ihale dokümanına yönelik olduğu
görülmüştür.
İncelenen ihalede isteklilerden katılım ve yeterlik kriteri olarak isteklinin kendi adına
düzenlenen işletme kayıt belgesinin sunulmasının istenildiği, ilave bir katılım ve yeterlik
kriteri belgesinin istenilmediği görülmüştür.
İdari Şartname’nin “Alt yükleniciler” başlıklı 18’inci ve Sözleşme Tasarısı’nın “Alt
yüklenicilere ilişkin bilgiler ve sorumluluklar” başlıklı 15’inci maddelerine göre, ihale konusu
işte alt yüklenici çalıştırılmayacağı ve işlerin tamamının yüklenicinin kendisi
tarafından
yapılacağı anlaşılmaktadır.
Teknik Şartname’nin “Madde III-Genel Hususlar” başlıklı bölümünün 27’nci
maddesinde yemek üretimi yapılacak kuruluşlara ait mutfakların herhangi bir nedenle
(tadilat, doğal afet, yangın vb.) geçici veya sürekli olarak kullanılamaz duruma gelmesi
ilgili
halinde yüklenicinin ilgili mutfaklarda yemeği pişirilen kuruluşların yemeklerini
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
Kuruluşların onaylayacağı
içerisinde faaliyet gösteren herhangi bir yemek
fabrikasından yaptırıp hizmeti aksatmadan yerine getireceği düzenlemesine yer verildiği
görülmüştür.
il sınırları
İhale dokümanında yapılan düzenlemeler dikkate alındığında Teknik Şartname’nin
bahse konu düzenlemesinin, işin yürütülmesi aşamasında herhangi bir olağanüstü durum
neticesinde (tadilat, doğal
afet, yangın vb.) hizmetin idarenin mutfağında yerine
getirilmesinin imkânsız olması durumunda bir yemek fabrikasında yaptırıp hizmetin
aksatılmadan yerine getirilmesine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
işin yürütülmesi
Teknik Şartname’nin bahse konu düzenlemesinin,
sırasında
(sözleşmenin ifası sırasında) meydana gelmesi kesin olmayan muhtemel bir olay nedeniyle
idare mutfağının kullanılamaması durumunda hizmetin aksamadan devam ettirilebilmesi
amacıyla yapıldığı,
ihale konusu işin idarenin mutfağı kullanılarak yürütülmesinin esas
olduğu dikkate alındığında işin yürütülmesi sırasında meydana gelmesi kesin olmayan bir
durumda yemeğin üretileceği mutfağın temin edilmesine ilişkin yükümlülüğün ihale konusu
işte alt yüklenici çalıştırılacağı anlamına gelmediği ve işlerin tamamının yüklenicinin kendisi
tarafından yapılacağı düzenlemesi ile çelişmediği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin anılan
iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
4857 sayılı
32’nci
maddesinde “Genel anlamda ücret bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler
tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutardır.
İş Kanunu’nun “Ücret ve ücretin ödenmesi” başlıklı
…
Ücret en geç ayda bir ödenir. İş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile ödeme
süresi bir haftaya kadar indirilebilir…” hükmü,
Anılan
“Ücretin
Kanun’un
34’üncü
maddesinde “Ücreti ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında
ödenmeyen işçi,
iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Bu nedenle kişisel
kararlarına dayanarak iş görme borcunu yerine getirmemeleri sayısal olarak toplu bir nitelik
kazansa dahi grev olarak nitelendirilemez. Gününde ödenmeyen ücretler için mevduata
uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanır.
ödenmemesi”
gününde
başlıklı
Bu işçilerin bu nedenle iş akitleri çalışmadıkları için feshedilemez ve yerine yeni işçi
alınamaz, bu işler başkalarına yaptırılamaz.”hükmü,
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların Özlük Hakları” başlıklı 38’inci
maddesinde “Yüklenici çalıştırdığı işçilerin, işin yapılmakta olduğu bir işkolu veya meslekte
aynı tipteki bu iş için mevzuatla kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda
çalışmalarını ve ücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu
sözleşme veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve uygun bir
bölgedeki işkolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az
elverişli olmayan ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarını sağlayacaktır. Yüklenici, varsa alt
yüklenicilerinin bu çalışma şartlarına uymalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alacaktır.
Kontrol teşkilatı, yüklenici veya alt yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerin
ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol etmekle ayrıca bu
ivedilikle değerlendirmekle
konuda kendisine ulaşan başvuruları
(talep ve ihbarları)
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
yükümlüdür.
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
Bu amaçla yüklenicinin hakediş istemesi üzerine, bu istek ve hakedişin ödeneceği tarih
(yaklaşık olarak), şantiye şefliği, işyeri ilan tahtası veya işçilerin toplu bulunduğu yerler gibi
işçilerin görebileceği yerlere yazılı ilan asılmak suretiyle duyurulur. İlanın yapıldığı, kontrol
teşkilatının ve yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin imzaladıkları bir tutanakla tespit
edilerek bu tutanağın bir kopyası hakedişin ödeme yerine gönderilir.
Personel alacakları, hakediş raporunun düzenlendiği tarihten önceki (işçi ücretleri
ödeme günü öncesindeki) günler için belirlenmiş sayılır. Bu tür alacakların üç (3) aylık
tutarından fazlası hakkında idareye herhangi bir sorumluluk düşmez
İdare tarafından gerek resen gerekse de başvuru üzerine bordroların ve/veya ücret
ödemesini gösterir diğer bilgi ve belgelerin (yüklenici veya alt yüklenicinin kayıtları, puantaj,
hesap pusulaları gibi) incelenmesi neticesinde ücret ve/veya yan ödemelerin eksik ödendiğinin
tarafından bordroya
veya ödenmediğinin tespit edilmesi halinde bu durumun yüklenici
bağlanması sağlanır ve bu bordrolar hakediş raporu ile birlikte ödeme yerine gönderilir. Aynı
zamanda, ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmı yüklenicinin hakedişinden kesilir ve
tabi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde idare tarafından doğrudan işçinin banka
hesabına yatırılır. Bu husus ayrıca bir tutanağa da bağlanır...” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme
bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi :
Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak
verilmesi (4’üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere
ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde
olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici
tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak
kesintiler de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine
ödenir.
İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında
olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının
düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.
Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.
1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;
Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde
aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan
sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın
yirminci (20.) günü düzenlenir.
İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici
veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak
suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.
Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında
bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.
Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında
tek başına yaparak hakediş raporunu
hazır bulunmazsa kontrol
düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.
teşkilatı hesaplamaları
…
Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir.
Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata
göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı
kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili
tarihten
başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir
kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde
de ödeme yapılır...” düzenlemesi,
tarafından imzalandığı
Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1.
Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil)
Harcama biriminin bağlı bulunduğu Malmüdürlüğünce ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu
ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar
çerçevesinde ödenecektir:
Hizmet
İşleri Genel Şartnamesinin “Hakkedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci
Bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde ödenecektir.
Hakedişler serbest bırakılan veya gönderilen ödenek durumuna göre ödeme yapılacaktır.
12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili
tarihten
başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde
de ödeme yapılır.” düzenlemesi,
tarafından imzalandığı
Anılan Tasarı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “…36.24. Yüklenici
çalıştırdığı işçilerin aylık ücretlerini takip eden ayın 1'i (biri) ile 10'u (onu) arasında ödemek
zorundadır.(Son ödeme tarihinin resmi tatile denk gelmesi halinde, işçi ücretlerinin resmi
tatilin başlangıcından önceki iş günü ödenmesi gerekir.) Ancak idarenin harcama kaleminde
ödeneği bulunması halinde, yüklenicinin işçilere ücretini ödemesini beklemeksizin hakediş
ödemesi yapılır. Yüklenici hak ediş alamamasını, cezalı almasını ya da geç almasını, işçi
ücretlerini süresi içinde ödememek için gerekçe gösteremez. Sözleşmede son aylık hak ediş
ödemesi yapılmadan önce yüklenici firma işçi ücretlerini süresinde ödeyecek ve işçi ücretleri
ödendikten sonra son aylık hak ediş ödemesi yapılacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda aktarılan İş Kanunu’nun ilgili maddesinden, işçilere ücretlerinin en geç ayda
bir ödeneceği, iş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile ödeme süresinin bir haftaya kadar
indirilebileceği, ücreti, ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında
ödenmeyen işçinin, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabileceği, gününde ödenmeyen
ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanacağı ayrıca Hizmet İşleri
Genel Şartnamesi’nin 38’inci maddesinden, kontrol teşkilatının, yüklenici tarafından istihdam
edilen işçilerin ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol
ivedilikle
etmekle ayrıca bu konuda kendisine ulaşan başvuruları
değerlendirmekle yükümlü olduğu, ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmının
yüklenicinin hakedişinden kesileceği ve tabi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde
idare tarafından doğrudan işçinin banka hesabına yatırılacağı ve bu hususun ayrıca bir
tutanağa da bağlanacağı anlaşılmaktadır.
(talep ve ihbarları)
Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde yükleniciye
sözleşme bedelinin hangi esaslara göre ödeneceğinin düzenlendiği, bu itibarla hakedişlerin,
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci Bölümünde
birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde ödeneceği anlaşılmaktadır.
Hizmet
İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci
Bölümünde yer alan “Hakediş Ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde; geçici hakediş
raporlarının yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm
bulunmadıkça ayda bir defa düzenleneceği, hakediş raporunun yüklenici veya vekili
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda,
eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu
tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılacağı düzenlenmiştir. Başvuruya konu
ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın hakediş ödenmesine ilişkin düzenlemelerinin, Hizmet İşleri
Genel Şartnamesi’nin adı geçen düzenlemelerine uygun bir şekilde hazırlandığı görülmüştür.
Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde ise, yüklenicinin
işçilerin aylık ücretlerini takip eden ayın 1'i (biri) ile 10'u (onu) arasında ödemek zorunda
olduğu, diğer bir ifadeyle işin ifa edildiği aydan sonraki ayın ilk 10 gününde işçilere
ücretlerinin ödenmesi gerektiği, ayrıca yüklenicinin ceza alması, hak edişini geç alması veya
hiç alamaması sebebiyle personel alacaklarını ödememe gibi bir serbestisinin olmadığı
anlaşılmıştır.
Yapılan incelemede, Sözleşme Tasarısı ve İş Kanunu hükümlerinin işçilerin ücret
ödemeleri sürecinin farklı konularına ilişkin düzenlemeleri içerdiği ve Sözleşme Tasarısı
düzenlemelerinin işçi haklarının korunması ve işin sağlıklı yürütülmesi amaçlarını taşıdığı, bu
düzenlemelerle 4857 sayılı İş Kanunu çerçevesinde ücretlerin zamanında ödenmesinin
amaçlandığı, Sözleşme Tasarısı’nın Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesi ve “Diğer
hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinin 24’üncü bendinde yer alan düzenlemeleri arasında
çelişki bulunmadığı, 4857 sayılı Kanun’un 32’nci maddesinde açıkça ücretin en geç ayda bir
ödeneceği hükmü dikkate alındığında yüklenicinin hakedişini geç almasının işçi ücretlerinin
ödenmesindeki sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı anlaşılmış olup başvuru sahibinin
iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında
teklif
fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.3. Personel
çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma
saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata
dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat
teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.
78.3.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif
fiyata dahil giderler
arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir
işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve
genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale
dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır…” açıklaması
yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde
“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta,
vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni
gider kalemlerinin oluşması hallerinde,
teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları
karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir
hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1.
Aşağıda yer alan ve Gıda Rasyonundaki gramajlara göre oluşturulacak yemek
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
maliyetleri üzerinden; Birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen tüm kahvaltı, diyet kahvaltı, ara
öğün, ana öğün, diyet ana öğün, özel gün ve damacana su bedelleri teklif fiyata dahildir.
25.3.2. İşçilik ücreti, yemek, yol ve giyecek giderleri:
Yüklenici firma sözleşme kapsamında idarede çalıştırdığı işçilere ilişkin, bu hizmetin
sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışacak ve mesaisini tamamını
kuruluşta geçiren teknik şartname ekinde yer alan tabloda belirtilen sayıda, Sorumlu Personel
(Brüt asgari ücretin %50 fazlası), Aşçı (Brüt asgari ücretin %30 fazlası), Aşçı Yardımcısı
(Brüt asgari ücretin %10 fazlası), Servis Elemanı ve Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret) personelin,
işçilik giderleri (işçi ücreti, sigorta prim giderleri, en az günlük brüt 86,00 TL yol ücreti
nakdi olarak ödenecek olup ücret bordrosunda gösterilecektir), yemek gideri (ayni), Sorumlu
Personel (Brüt asgari ücretin %50 fazlası) için 155 gün, Aşçı (Brüt asgari ücretin %30
fazlası) için 666,5 gün, Aşçı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %10 fazlası) için 728,5 gün,
Servis Elemanı ve Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret) için 3.596 gün ulusal bayram ve genel tatil
günlerinde çalışma teklif fiyata dâhildir. Teknik Şartnamede belirtilen giyecek yüklenici firma
tarafından personele ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir…” düzenlemesi,
“Diğer hususlar” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.3. İhtiyacın uygun şartlarda
karşılanması ve kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması adına isteklilerin
işçilik hesabında esas alınacak aylık birim fiyat teklif tutarı ile ulusal bayram ve genel tatil
günleri hesabında esas alınacak birim fiyat teklif tutarlarının;
Sorumlu Personel için; sözleşme ve genel giderler dâhil brüt asgari ücretin %60
artırımlı tutarının,
Aşçıbaşı için; sözleşme ve genel giderler dâhil brüt asgari ücretin %60 artırımlı
tutarının,
Aşçı için; sözleşme ve genel giderler dâhil brüt asgari ücretin %40 artırımlı tutarının,
Aşçı Yardımcısı/Tatlı Ustası için; sözleşme ve genel giderler dâhil brüt asgari ücretin
%20 artırımlı tutarının,
Servis/Bulaşık Personeli ve Diğer Personel için; sözleşme ve genel giderler dâhil brüt
asgari ücretin %10 artırımlı tutarının, üzerinde olmayacaktır. Birim fiyat teklif cetvelinde yer
alan her bir işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri kalemi kendi içerisinde iş
kalemi bazında ayrı ayrı değerlendirilecektir.
Yapılan değerlendirme sonucu herhangi bir kalemde (işçilik kalemi ve ulusal bayram
ve genel tatil günleri kalemi) yukarıda belirtilen kriterlere uygun teklif sunmadığı tespit edilen
isteklinin/isteklilerin teklifi ekonomik açıdan en avantajlı teklif olsa dahi değerlendirme dışı
bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde teklif fiyata dâhil olan personel giderlerine
ilişkin olarak; sorumlu personel için brüt asgari ücretin %50 fazlasının, aşçı için brüt asgari
ücretin %30 fazlasının, aşçı yardımcısı için brüt asgari ücretin %10 fazlasının, servis elemanı
ve bulaşıkçı için ise brüt asgari ücretin teklif kapsamında belirleneceği düzenlenmiştir.
için sözleşme ve genel giderler dâhil
Kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması adına, söz konusu işçilik
ücretleri
teklif edilebilecek azami oranların İdari
Şartname’nin 45’inci maddesinde belirlendiği, bu kapsamda; sorumlu personel için brüt
asgari ücretin %60 artırımlı tutarının, aşçıbaşı için brüt asgari ücretin %60 artırımlı tutarının,
aşçı için brüt asgari ücretin %40 artırımlı tutarının, aşçı yardımcısı/tatlı ustası için brüt asgari
ücretin %20 artırımlı tutarının, servis/bulaşık personeli ve diğer personel için brüt asgari
ücretin %10 artırımlı tutarının üzerinde teklif verilmeyeceği anlaşılmıştır.
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
Yapılan incelemede, İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde işçilik giderleri için teklif
edilebilecek en düşük ücret miktarlarının, 45’inci maddesinde ise en yüksek ücret
miktarlarının düzenlendiği görülmüş olup, isteklilerin işçilik ücretleri için idarece belirlenen
aralıktaki ücret miktarlarını teklif etmekte özgür olduğu ve söz konusu düzenlemeler arasında
çelişki bulunmadığı, ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan malzeme dâhil
mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmeti alımı ihalesi olduğu da dikkate alındığında,
İdari Şartname’nin 45’inci maddesinde yer alan brüt asgari ücretin maddede belirtilen belirli
yüzde fazlasının üzerinde teklif sunan isteklilerin tekliflerinin, ihale dokümanına aykırı teklif
sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılacağına ilişkin düzenlemenin dengeli
fiyat teklifi verilmesini sağlamak ve ihtiyacın uygun şartlarda karşılanması ve kamu
kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması amacını
taşıdığı anlaşıldığından
başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale
konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik
şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım
işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi
şartnameler bu Kanun hükümlerine göre
tarafından onaylanması
hazırlattırılabilir.
kaydıyla,
teknik
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale
dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler,
verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar
içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu
sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve
tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün
belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer
verilmeyecektir.
Ancak, ulusal ve/veya uluslararası
teknik standartların bulunmaması veya teknik
özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek
şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin “A- Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” başlıklı maddesinde
“Yemeklerde kullanılan tüm malzemeler ekte sunulan “Gıda Malzemelerinin Özellikleri” adlı
dokümandaki şartlar ile Türk Gıda Kodeksine uygun, 1. sınıf tanınmış marka malzemeler
farklı olacak, akşam yemekleri öğleden sonra
olacaktır. Öğle ve akşam öğün menüleri
pişirilecektir.” düzenlemesi yapılmıştır.
Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen düzenlemesinde yemeklerde kullanılan
malzemelerin kalitesine ilişkin olarak, bu malzemelerin Türk Gıda Kodeksi’ne uygun ve
birinci sınıf tanınmış markalardan olacağı belirtilmiştir.
Kamu İhale Kanunu’nun 12’nci maddesine göre Teknik Şartname’de marka adı
belirtilmesi, ancak ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik
özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde mümkün olup, marka adı
belirtildiğinde ise “veya dengi” ifadesine yer verilmesi gerekmektedir. Başvuruya ilişkin
ihaleye ait Teknik Şartname’nin söz konusu maddesinde ise yemek malzemeleriyle ilgili
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
olarak herhangi bir marka belirtilmeden, bu malzemelerin Türk Gıda Kodeksi’ne uygun ve
birinci sınıf tanınmış markalardan olacağı şekilde düzenleme yapıldığı, bu düzenlemede Türk
Gıda Kodeksi’ne uygunluğun objektif bir kriter olarak belirlendiği anlaşılmış olup “tanınmış
markalar” ifadesinin sağlığa uygun kaliteli malzeme kullanılmasının sağlanmasına yönelik bir
tabir olduğu, öte yandan idarelerin rekabeti engellememek koşulu ile ihtiyaçlarını belirleme
hususunda takdir yetkilerinin bulunduğu ve ihaleye teklif veren isteklilerin de tekliflerini
ihale dokümanındaki düzenlemelere uygun olarak hazırlamak zorunda oldukları dikkate
alındığında, bu noktada teklif fiyatın hazırlanmasında tereddüte neden olacak bir husus
bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiası uygun bulunmamıştır.
5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “A- Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” bölümünde “İstanbul
Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü’ne bağlı kuruluşlar için 1 (bir) adet kahvaltı, 1 (bir)
adet öğle, 1 (bir) adet akşam yemeği ile ara öğünlerin (kuşluk, ikindi, gece) pişirilmesi,
servisi ve servis sonrası hizmetlerinin yürütülmesi işidir. Öğünler ve örnek yemek çeşitleri
aşağıdaki tablolarda belirtilen sayıda uygulanacaktır.
…
A.1. Örnek Yemek Çeşitleri Tablosu
BİRİNCİ KAP YEMEKLER
ET YEMEKLERİ
ETLİ SEBZE
YEMEKLERİ
İKİNCİ KAP
YEMEKLER
ÜÇÜNCÜ KAP
YEMEKLER
Arnavut Ciğeri
Bahçıvan Kebap
Buğu Kebap
Çiftlik Köfte
Çoban Kavurma
Dalyan Köfte
Et Döner
Et Kavurma
Fırında Balık
Fırında Koyun
Haşlama Et
İslim Kebabı
İzmir Köfte
Kadınbudu Köfte
Kapalı Kavurmalı
Pide
Kıymalı Pide
Kuşbaşılı Pide
Koyun Haşlama
Macar Gulaş
Orman Kebabı
Patlıcan Kebabı
Baklava
Akdeniz Salata
Kemalpaşa
Közlenmiş Patlıcan
Salatası
Aşure
Ayran
Domates Tava
Etli Bakla
Etli Bamya
Etli Bezelye
Etli Biber Dolma
Etli Kapya Biber
Dolma
Etli Kereviz Dolması
Etli Kış Türlüsü
Etli Karışık Kuru
Dolma
Etli Kuru Fasulye
Etli Mantar Sote
Etli Nohut
Kıymalı Patates
Etli Pırasa
Etli Sarma Çeşitleri
Etli Taze Fasulye
Etli Yaz Türlüsü
Kabak Musakka
Karnıyarık
Kıymalı Karnabahar Peynirli Tepsi Böreği Mantar Piyazı
Marul Salata
Kıymalı Ispanak
Acem Pilavı
Domates (Şafak)
Çorbası
Düğün Çorbası
Ezogelin Çorba
Fırın Makarna
Ispanaklı Yufka Böreği Ayva Komposto
İmam Bayıldı
Karışık Kızartma (Yaz) Cacık
Çoban Salata
Kaşarlı Cevizli Erişte
Kırmızı Mercimek
Elma Komposto
Çorba
Erik Hoşaf
Kıymalı Yufka Böreği
Güllaç
Mantı
Mercimekli Bulgur
Havuç Salata
Pilavı
Nohutlu Bulgur Pilavı Kabak Tatlısı
Özbek Pilavı
Paçanga Böreği
Patlıcanlı Pirinç Pilavı Kızılcık Komposto
Peynirli Makarna
Peynirli Milföy Börek Maden Suyu
Kadayıf
Kaymaklı Ekmek
Kadayıfı
Sebze Çorba (Kış)
Kuru Fasulye Piyazı
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
Mercimek Piyazı
Meyve Çeşitleri
Rosto Et
Sebzeli Köfte
Tas Kebabı
Tavuk But Pirzola
Tavuk Döner
Tavuk Şiş
Tavuk Yahni
Terbiyeli Köfte
Kıymalı Kapuska
Kıymalı Pazı
Kıymalı Semizotu
Kıymalı Yeşil
Mercimek
Kıymalı Yumurta
Patlıcan Musakka
Yumurtalı Ispanak
Soslu Makarna
Su Böreği
Şehriyeli Pirinç Pilavı Muhallebi
Talaş Böreği
Tavuklu Pilav
Terbiyeli Şehriye
Çorbası
Yayla Çorba
Zeytinyağlı Bakla
Zeytinyağlı Barbunya
Zeytinyağlı Pırasa
Zeytinyağlı Sarma
Çeşitleri
Zeytinyağlı Taze
Fasulye
Aynı bölümde yer alan “İki Haftalık Örnek Yemek Menüsü”ne aşağıda yer verilmiştir.
Patates Salata
Revani
Supangle
Sütlaç
Şekerpare
Taze Kayısı Komposto
Vişne Komposto
Yoğurt
Yoğurtlu Semizotu
Salatası
GÜN KAHVALTI
KUŞLUK
ARA
ÖĞÜN
ÖĞLEN
İKİNDİ ARA
ÖĞÜN
AKŞAM
GECE
ARA
ÖĞÜN
1
2
Örgü peynir
Paket tahin
helva
Yeşil zeytin
Omlet (Kaşar
peynirli)
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Paket
reçel+paket
tereyağı
Tulum peynir
Siyah zeytin
Domates+salat
alık
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Paket süt
Muz
Pet Bardak
Su
Kırmızı mercimek
çorbası
Tavuk but pirzola
ızgara
Patlıcan ezme
salata
Paket ayran
Ekmek
Pet Bardak Su
Peynirli
poğaça
Çay
Pet Bardak
Su
Düğün çorba
Kıymalı
ıspanak
Fırın makarna
Vişne komposto
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket
yoğurt
Elma
Pet Bardak
Su
Paket
bitkisel
çaylar
Beyaz
peynir
Ekmek Pet
Bardak Su
Sebze çorba (kış)
İzmir köfte
Fasulye piyazı
Şekerpare
Ekmek
Pet Bardak Su
Tahinli çörek
Çay
Pet Bardak
Su
Toyga çorba
Etli Kış türlüsü
Şehriyeli pirinç
pilavı
Elma
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket Süt
Armut
Pet Bardak
Su
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
3
4
5
6
Yumurta
Ezine peynir
Yeşil zeytin
Maydanoz+der
eotu
Ekmek
Paket Süt
Pet Bardak Su
Sucuklu
yumurta Kaşar
peynir Siyah
zeytin
Domates+biber
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Dil peynir
Paket
bal+paket
tereyağı Yeşil
zeytin
Yumurtalı
patates Ekmek
Paket Süt
Pet Bardak Su
Kaşar peynir
Paket
reçel+paket
tereyağı
Kırma yeşil
zeytin
Paket kakaolu
fındık kreması
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Kefir
Kestane
Pet Bardak
Su
Tarhana çorbası
(Etli)
Etli biber dolması
Peynirli tepsi böreği
Kuru erik hoşafı
Ekmek
Pet Bardak Su
Sade
kurabiye
Çay
Pet Bardak
Su
Köylü çorba
Tas kebabı
Bulgur pilavı
Cacık
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket
yoğurt
Muz
Pet Bardak
Su
Çeşitli
çikolatalar
Çay
Pet Bardak
Su
Kremalı brokoli
çorba
Et döner
Şehriyeli pirinç
pilavı
Mevsim salata
Ekmek
Pet Bardak Su
Tuzlu kek
Bitkisel
çaylar
Pet Bardak
Su
Yayla çorba
Etli bezelye
Sade makarna
Portakal
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket Süt
Ananas
Pet Bardak
Su
Kalem
böreği
Paket
bitkisel
çaylar
Pet Bardak
Su
Ezogelin Çorba
Balık ızgara
İrmik helvası
Mevsim salata
Ekmek
Pet Bardak Su
Kivi
Paket ayran
Pet Bardak
Su
Paket
bitkisel
çaylar
Beyaz
peynir
Ekmek
Pet Bardak
Su
Toyga çorba
Macar gulaş
(püreli) Zeytinyağlı
barbunya
Mandalina
Ekmek
Pet Bardak Su
Kuru pasta
(hazır) Çay
Pet Bardak
Su
Domates
(şafak) çorba
Kıymalı
kapuska
Peynirli su
böreği
Ayva komposto
Ekmek
Pet Bardak
Su
Kremalı mısır
çorba
Kıymalı
Karnabahar
Şehriyeli pirinç
pilavı
Kabak tatlısı
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket
yoğurt
Muz
Pet Bardak
Su
Paket süt
Portakal
Pet Bardak
Su
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
Yeşil mercimek
çorbası Haşlama
tavuk Yoğurtlu
semizotu salatası
Armut
Ekmek
Pet Bardak Su
Beyaz peynir
Paket
tahin+pekmez
Biberli yeşil
zeytin
Domates+salat
alık Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Paket
ayran
Mercimekli
köfte
Pet Bardak
Su
Paket
yoğurt Nar
Pet Bardak
Su
Elmalı
kurabiye
Paket ayran
Pet Bardak
Su
Yüzük çorba
Etli bamya
Şehriyeli pirinç
pilavı
Cacık
Ekmek
Pet Bardak Su
Tulum peynir
Paket
reçel+paket
tereyağı
Siyah zeytin
Sosis
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Patates
salata
Paket
bitkisel
çaylar
Pet Bardak
Su
Sebze çorba (yaz)
Patlıcan kebabı
Şehriyeli pirinç
pilavı
Paket ayran
Ekmek
Pet Bardak Su
Cevizli
kurabiye
Çay
Pet Bardak
Su
Köylü çorba
Etli taze fasulye
Peynirli milföy
börek
Karpuz
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket süt
Çilek
Pet Bardak
Su
Yumurta
Paket
tahin+pekmez
Yeşil zeytin
Kaşar peyniri
Ekmek
Paket süt
Pet Bardak Su
Paket
bitkisel
çaylar
Kaşar
peynir
Ekmek
Pet Bardak
Su
Domates (Şafak)
çorba
Kadınbudu köfte
(püreli)
Zeytinyağlı enginar
Baklava (hazır)
Ekmek
Pet Bardak Su
Kefir
Karışık kek
Pet Bardak
Su
Kremalı mantar
çorba
Etli bamya
Domatesli
pirinç pilavı
Cacık
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket
yoğurt
Şeftali
Pet Bardak
Su
Burgu peynir
Paket
bal+paket
tereyağı
Siyah zeytin
Domates+biber
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Paket
yoğurt
Kiraz
Pet Bardak
Su
Kırmızı mercimek
çorba
Tavuk but pirzola
Bulgur pilavı
Çoban salata
Ekmek
Pet Bardak Su
Mantar
kurabiye
Çay
Pet Bardak
Su
Ezogelin Çorba
Kıymalı
semizotu
Peynirli muska
böreği
Çilek komposto
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket süt
Taze üzüm
Pet Bardak
Su
7
8
9
10
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
11
12
13
14
Paket üçgen
peynir Salam
Biberli yeşil
zeytin Patates
kızartması
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Yumurta
Paket labne
peyniri Yeşil
zeytin
Maydanoz+der
eotu
Ekmek
Çay
Pet Bardak Su
Menemen
Beyaz peynir
Paket kakaolu
fındık kreması
Siyah zeytin
Ekmek
Paket bitkisel
çaylar
Pet Bardak Su
Paket
bal+paket
tereyağı
Siyah zeytin
Krep
Domates+salat
alık
Ekmek
Paket süt
Pet Bardak Su
Paket
ayran
Şeftali
Pet Bardak
Su
Sebze çorba (Yaz)
Etli kuru fasulye
Şehriyeli pirinç
pilavı Paket ayran
Ekmek
Pet Bardak Su
Açma
Paket
bitkisel
çaylar
Pet Bardak
Su
Ezogelin Çorba
İslim kebabı
Zeytinyağlı
biber dolma
Yoğurtlu havuç
salata
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket süt
Malta eriği
Pet Bardak
Su
Çilek
Çay
Pet Bardak
Su
Ezogelin Çorba
Koyun haşlama
İç pilav
Karışık salata
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket meyve
suyu
Mini pizza
Pet Bardak
Su
Düğün çorba
Kabak sandal
sefası Bulgur
pilavı Paket
ayran Ekmek
Pet Bardak Su
Paket süt
Kiraz
Pet Bardak
Su
Paket süt
Muz
Pet Bardak
Su
Kırmızı mercimek
çorba
Çoban kavurma
Şehriyeli pirinç
pilavı
Kıvırcık salata
Ekmek
Pet Bardak Su
Çay
Kısır
Pet Bardak
Su
Tarhana çorba
Etli Yaz türlüsü
Paçanga böreği
Vişne komposto
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket
yoğurt
Erik
Pet Bardak
Su
Kefir
Çilek
Pet Bardak
Su
Yeşil mercimek
çorbası
Buğu kebabı
Bulgur pilavı
Fırın sütlaç
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket ayran
Simit
Pet Bardak
Su
Kırmızı
mercimek çorba
Etli Karışık
Dolma
Zeytinyağlı
barbunya
Kavun
Ekmek
Pet Bardak Su
Paket süt
Armut
Pet Bardak
Su
Yukarıda yer verilen Teknik Şartname düzenlemelerinden, İstanbul Aile ve Sosyal
Hizmetler İl Müdürlüğüne bağlı kuruluşlarda günlük olarak bir adet kahvaltı, bir adet öğle
yemeği, bir adet akşam yemeği
ikindi ve gece olmak üzere ara öğünlerin
verileceği, söz konusu öğünlerde verilecek yemek türlerinin ise Örnek Yemek Çeşitleri
Tablosu’nda birinci, ikinci ve üçüncü kap yemekler olarak sınıflandırıldığı ve bu kapsamda
verilecek birinci kap yemeklerin et yemekleri ve etli sebze yemekleri olarak gruplandırıldığı
görülmüş olup, günlük menülerin bu tabloda yer alan yemek türlerine göre oluşturulacağı
anlaşılmaktadır. Teknik Şartname’de düzenlenen “İki Haftalık Örnek Yemek Menüsü”nün söz
ile kuşluk,
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
konusu tabloda yer alan yemek türlerine göre oluşturulduğu dikkate alındığında, tabloda yer
alan yemeklerin verilme sıklığının isteklilerce tespit edilebilir nitelikte olduğu, isteklilerin
örnek yemek menüleri ile gıda rasyonunda yer alan ana girdi miktarlarını dikkate alarak
tekliflerini oluşturabilecekleri,
Yumurtalı ıspanak yemeğinin birinci kap yemekler arasında etli sebze yemekleri
bölümünde gösterildiği görülmekle birlikte, yumurtalı
ıspanak yemeğinin örnek menü
içerisinde yer almadığı, mevcut durumda da söz konusu hususun isteklilerin teklif fiyatı
oluşturmalarına da engel teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde
olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “A- Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları” başlıklı maddesi
kapsamında “… Kuruluşlar tarafından hazırlanacak aylık yemek listeleri; yukarıda belirtilen
çeşitlerden veya Gıda Rasyonlarında yer alan benzerlerinden seçilerek oluşturulacaktır.
Kahvaltı, yemek ve ara öğünler aşağıda ifade edildiği şekilde olacaktır.
…Tüm menülerde ve yemek tariflerinde Diyetisyenin isteği doğrultusunda değişiklik
yapılabilir. Değişiklik yapma hakkı saklıdır…” düzenlemesi,
“C- Pişirme” başlıklı maddesinde “…3- Yüklenici, Kuruluşlar tarafından hazırlanan
aylık yemek listesine göre yemek çıkarmak zorundadır. Aylık yemek listesinde değişiklik yapma
yetkisi diyetisyen veya ilgili Kuruluş idaresinin onayı
ile mümkündür…” düzenlemesi
yapılmıştır.
Aktarılan düzenlemeler çerçevesinde, ihale konusu işte kural olarak ihale dokümanı
kapsamında yer verilen yemek çeşitleri kullanılarak ve gıda rasyonlarında yer alan
benzerlerinden seçilerek aylık yemek listelerinin hazırlanacağı, yemek hizmeti alımlarında
yemeklerde değişiklik yapılmasına ihtiyaç duyulabileceği, bu hususun da ilgili yaş gruplarına
uygun olarak diyetisyen kontrolünde ihtiyaca göre sağlanmak istenmesinin bir aykırılık olarak
değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, bu değişiklik ihtiyaçlarının dürüstlük kuralına aykırı
taleplerde bulunulmadığı sürece ticari hayatın sınırları içerisinde yer aldığı, bu doğrultuda
iddia konusu düzenlemenin tekliflerin sağlıklı şekilde hazırlanmasına engel teşkil etmediği
anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
7) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “A- Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” bölümünde “Yemeklere
uygulanacak gramajlar, ekte verilen Gıda Rasyonuna göre olmalıdır. Bu listelerde gösterilen
et, sebze, meyve vb. yiyecekler işlem gördükten sonra çiğ olarak bir porsiyona girecek NET
ağırlıklardır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen düzenlemesinden, yemeklerde kullanılacak
malzemelerin gramaj bilgilerinin Teknik Şartname’nin ekinde yer alan gıda rasyonunda
belirtildiği, söz konusu gıda rasyonunda belirlenen yemek listelerinde yer alan et, sebze,
meyve vb. girdilerin ağırlıklarının “çiğ olarak” dikkate alınacağının açıkça ifade edildiği,
dolayısıyla net ağırlık hesaplaması için pişirme sürecinde yaşanan fire oranları konusunda bir
düzenleme yapılmasına gerek bulunmadığı, idare tarafından bahse konu düzenlemenin teklif
vermeye engel olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
sonucuna varılmıştır.
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
8) Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik Şartname’nin “A- Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları” başlıklı maddesinde
“…İşin yürütülmesi aşamasında kuruluşlarda yemek hizmetinden faydalanan herhangi birinin
sağlık sorunları nedeniyle (ishal, kabızlık, çölyak, fenilketönüri vb.) özel beslenmesi (yüksek
protein, düşük protein, yüksek karbonhidrat, glütensiz, diyet,
tuzsuz vb.)
gerektiğinin doktor raporuyla belgelendirilmesi halinde, söz konusu kişiye/kişilere doktor veya
diyetisyen tarafından hazırlanan özel beslenme menüsü verilecektir. Hastaya bireysel olarak
için gerekli günlük enerji ve besin öğeleri
hazırlanan yemeklerin hastanın tedavisi
gereksinimlerini sağlayacak yiyeceklerin menüleri; uygun miktar, çeşit,
tat, kıvam ve
görünüşte olmak üzere her türlü yiyeceği kapsayabilir. Yemeklerin pişirilme şekli, miktarı ve
servisinin diyetisyenin ve/veya doktorun öngördüğü tedavi
ilkelerine uygun olması
zorunludur…” düzenlemesi yapılmıştır.
laktozsuz,
Yukarıda
Şartname
düzenlemesinde,
aktarılan Teknik
hizmetinden
faydalananlardan herhangi birinin sağlık sorunları nedeniyle (ishal, kabızlık, çölyak,
fenilketönüri vb.) özel beslenmesi (yüksek protein, düşük protein, yüksek karbonhidrat,
raporuyla belgelendirilmesi
tuzsuz vb.) gerektiğinin doktor
glütensiz, diyet,
halinde, söz konusu kişiye/kişilere doktor veya diyetisyen tarafından hazırlanacak özel
beslenme menüsü verileceği belirtilmiş olup ihale dokümanında özel beslenme menüsüne
ihtiyaç duyabilecek tahmini kişi sayısının belirtilmediği ve örnek bir menünün de yer
almadığı tespit edilmiştir.
laktozsuz,
yemek
sayısının ve bu kişiler
Söz konusu düzenlemeye göre,
idarenin ihtiyaç halinde ve doktor
raporuyla
talep
belgelendirilmesi koşuluyla yükleniciden “özel beslenme menüsü” verilmesini
edebileceği, mevcut durumda kaç kişinin bu tür bir beslenme şekline ihtiyaç duyacağının
idare tarafından önceden bilenemeyeceği, dolayısıyla, özel beslenmeye ihtiyaç duyabilecek
kişi
için kullanılacak servis malzemelerinin değişkenlik
gösterebileceği, gerekli olması halinde özel beslenme menüsü içeriğinin doktor veya
diyetisyen tarafından hazırlanacağı dikkate alındığında; ihale konusu alanda faaliyet gösteren
ve tecrübe sahibi olması beklenen basiretli tacir niteliğini haiz istekli olabileceklerin mevcut
koşulları dikkate alarak tekliflerini oluşturması gerektiği anlaşıldığından başvuru sahibinin
iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
9) Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:
işleri gereken özen ve
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı
maddesinde “Yüklenici,
ihtimamı göstererek planlayacak,
projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek,
tamamlayacak ve işlerde
sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu
olabilecek kusurları
sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken
bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin
edecektir…” düzenlemesi,
“Kamu düzenine ve mallarına zarar vermeme” başlıklı 15’inci maddesinde “Yüklenici
işlerin yürütülmesi, tamamlanması ve işlerde olabilecek aksaklıkların giderilmesi için gereken
bütün işlemlerde, sözleşme koşullarına uygun davranma yükümlülüğü içerisinde;
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
…
(b) Kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki taşınır ve taşınmaz mallar
ile özel kişilerin mülkiyetindeki taşınır veya taşınmaz mallara, kamusal kullanıma tahsis
edilmiş veya bırakılmış yol, meydan, park gibi orta mallarına ve kamu hizmetinde kullanılan
mallara zarar vermeyecek, bunların kullanımına ve bunlara ulaşılmasına engel olmayacaktır.
Belirtilen hükümlerin ihlal edilmesi nedeniyle idarenin maruz kalabileceği tüm zarar, ceza,
tazminat ve benzeri sorumluluklar ile bunların mali sonuçlarından doğacak giderler yüklenici
tarafından karşılanacaktır.” düzenlemesi,
“İşlerin bakımı” başlıklı 21’inci maddesinde “Yüklenici, işe başlama tarihinden işlerin
tümü için kabul belgesinin tanzim edildiği tarihe kadar işlere, malzemelere ve tesise gereken
özen ve bakımı gösterme sorumluluğu altında olacaktır…” düzenlemesi,
“Yüklenicinin bakım ve düzeltme sorumlulukları” başlıklı 33’üncü maddesinde
“Yapılan işlerin her türlü sorumluluğu, kabul işlemlerinin idarece onaylanması
tarihine
kadar, tümüyle yükleniciye aittir. Bu nedenle yüklenici, gerek malzemenin kötülüğünden ve
gerekse işlerin kusur ve eksikliklerinden dolayı, idarece gerekli görülecek bütün onarım ve
düzeltmeler
ile sürekli bakım işlerini kendi hesabına derhal yapmak zorundadır.”
düzenlemesi,
“Kabul sürecindeki bakım ve giderler” başlıklı 48’inci maddesinde “Yüklenici, kabul
sürecinin başlangıcından sonuna kadar geçen süre içinde işlerin bakımını yapmak, tümünü iyi
bir şekilde korumak ve çıkabilecek kusur ve aksaklıkları gidermek zorundadır.
dışındaki
gerektirdiği
nedenlerin
onarımlar
kusurları
bakım
Yüklenicinin
yükümlülüğünün dışındadır.
Kullanma ve işletme sonucu olmaksızın ortaya çıkan kusur ve aksaklıkların giderilmesi
ile iş bitim tarihinden kabul tarihine kadar geçen sürede işlerin bakım giderleri yükleniciye
aittir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer Hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “…36.17.
Yüklenicinin tutanakla teslim aldığı bina sabit tesisleri, hareketli eşyalar ve demirbaşların
tümü kuruluşun malıdır. Bunlar ilgili kuruluş tarafından yükleniciye bir komisyon huzurunda
sayılarak bir tutanakla teslim edilir ve alınır. Kullanım sırasında bina sabit tesislerinde ve
diğer demirbaş malzemelerinde oluşabilecek zarar, ziyan ve kayıpların markası, modeli,
kapasitesi, sayısı vb. özellikleri teslim tutanağında belirtilecektir. Zarar gören ve kaybedilen
demirbaş malzemelerin bedeli Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine göre yükleniciden tahsil
edilecektir.
36.18. Yüklenici, faaliyette bulunacağı binada kendisine teslim edilen her türlü tesis
ile demirbaş malzemelerinin temizliği
olacaktır.
Yüklenici;elektrik, su ve diğer malzemelerin kullanımında azami ölçüde tasarrufa dikkat
edecektir. Yüklenicitarafından kullanılacak birim mutfaklarının ve yemekhanelerinin, elektrik,
doğalgaz ve su harcamaları süzme sayaç konularak yüklenicinin sarfiyatı tespit edilmek
suretiyle işlem yapılır. Bu durumda kuruluş ile yükleniciye ait ortak giderlerin ödenmesi
hususu, ilgili saymanlık ile birlikte tespit edilecek bir usulle yapılacaktır.” düzenlemesi yer
almaktadır.
ve bakım onarımından sorumlu
Teknik Şartname’nin “F- Temizlik” maddesinde “…6- Yanlış kullanım, çöp atıkları ve
yemek artıklarından oluşan lavabo ve rögar tıkanıklıklarının açtırılması, kuruluşa ait
mutfaklarda bulunan havalandırma sisteminin bakım onarımının yaptırılması, Kuruluşların
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
yemekhanelerinin bağlı olduğu atık su kuyularının içinde bulunan pompaların periyodik
bakım onarımının yaptırılması ve pompaların kullanılamaması durumunda değiştirilmesi
yüklenicinin
kaynaklanan
kanalizasyon, altyapı ve havalandırma sistemi arızaları hariç) Yüklenici anılan işlemler için
ilgili Kuruluştan herhangi bir ek ücret talebinde bulunamaz…” düzenlemesi,
sorumluluğundadır.
inşasından
binanın
(Doğal
afet
ve
“Makine ve Teçhizat ile İlgili Hususlar” başlıklı IV. maddesinde “İlgili Kuruluşların
mutfağı ve yemekhanesinde bulunan ve yükleniciye ilgili Kuruluş tarafından tutanakla çalışır
halde teslim edilen aşağıdaki her türlü ekipmanın bakım ve onarımı ile bir tutanak dâhilinde
yüklenici personeli tarafından kırıldığı ya da kaybolduğu tespit edilen mal ve malzemenin
temini yükleniciye aittir. Kuruluş bozuk malzemenin bir an önce tamir veya teminini talep
edecek olup, yüklenici en kısa sürede bu eksiklikleri gidermek zorundadır. Kuruluşlar için
istenen bütün makine, teçhizat ve ekipman en geç işin başlangıç tarihinden bir gün önce ilgili
kuruluşlara teslim edilecek ve teslime ilişkin muayene kabul komisyonu tutanaklarının bir
örneği ilgili kuruluş tarafından muhafaza edilecektir.” düzenlemesi yapılmıştır.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nde yer alan düzenlemeler gereğince, yüklenicinin,
işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlaması, yürütmesi, tamamlaması ve işlerde
olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak gidermesi gerekeceği, yüklenicinin
bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için gereken bütün malzemeyi ve ekipmanı da temin
tamamlanması ve işlerde olabilecek aksaklıkların
edeceği; ayrıca işlerin yürütülmesi,
giderilmesi
sözleşme koşullarına uygun davranma
yükümlülüğü içerisinde kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki taşınır ve
taşınmaz mallara ve kamu hizmetinde kullanılan mallara zarar vermeyeceği ve bunların
kullanımına engel olmayacağı; belirtilen hükümlerin ihlal edilmesi nedeniyle idarenin maruz
kalabileceği
ile bunların mali
tazminat ve benzeri
sonuçlarından doğacak giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağı hüküm altına alınmıştır.
için gereken bütün işlemlerde,
tüm zarar, ceza,
sorumluluklar
Yukarıda aktarılan ihale dokümanı düzenlemelerinden, ilgili kuruluşların mutfağı ve
yemekhanesinde bulunan ve yükleniciye ilgili Kuruluş tarafından tutanakla çalışır halde
teslim edilen her türlü ekipmanın bakım ve onarımı ile bir tutanak dâhilinde yüklenici
personeli tarafından kırıldığı ya da kaybolduğu tespit edilen mal ve malzemenin temininin
yükleniciye ait olacağı, kuruluşun bozuk malzemenin bir an önce tamir veya teminini talep
ettiğinde yüklenicinin en kısa sürede bu eksiklikleri gidermek zorunda olduğu, kuruluşlar için
istenen bütün makine, teçhizat ve ekipmanın en geç işin başlangıç tarihinden bir gün önce
ilgili kuruluşlara teslim edileceği ve teslime ilişkin muayene kabul komisyonu tutanaklarının
bir örneğinin ilgili kuruluş tarafından muhafaza edileceği, yanlış kullanım, çöp atıkları ve
tıkanıklıklarının açtırılması, kuruluşa ait
yemek artıklarından oluşan lavabo ve rögar
mutfaklarda bulunan havalandırma sisteminin bakım onarımının yaptırılması, kuruluşların
yemekhanelerinin bağlı olduğu atık su kuyularının içinde bulunan pompaların periyodik
bakım onarımının yaptırılması ve pompaların kullanılamaması durumunda değiştirilmesinin
yüklenicinin sorumluluğunda olduğu, doğal afet ve binanın inşasından kaynaklanan
kanalizasyon, altyapı ve havalandırma sistemi arızaları nedeniyle olan hususların ise
yüklenicinin sorumluluğuna olmadığı anlaşılmaktadır.
Bu kapsamda, yüklenicinin sözleşme koşullarına uygun davranma yükümlülüğü
içerisinde kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki mallara zarar vermemesi
gerektiğinin açık olduğu, İdari Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’nci
maddesinde işin yapılacağı yerin ve çevresinin görülmesine ilişkin sorumluluğun ve çevre ile
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635
ilgili inceleme yapmak, tekliflerini hazırlamak ve taahhüde girme sorumluluğunun isteklilere
incelediği ve
tekliflerin değerlendirilmesinde isteklinin işin yapılacağı yeri
ait olduğu,
teklifini buna göre hazırladığının kabul edildiğinin düzenlendiği, buna göre isteklilerin iş
yerindeki demirbaşları görebileceği ve basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin varsa söz konusu
demirbaşlara ait bakım ve onarım maliyetlerini makul ölçüde belirleyerek maliyetlerini teklif
fiyatına dâhil edebileceği anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan kuruluşların mutfak ve yemekhanesinde hizmetin gerçekleştirildiği
yerlerdeki yüklenicinin hizmetin ifası sırasında kullandığı demirbaşların, ekipmanların
arızaların giderilmesi ve rutin bakımlarının yaptırılmasının yüklenicinin sorumluluğunda
olduğu,
ihale dokümanında da yüklenicinin kusuruna bağlanmayan durumlarda sorumlu
olmadığı, doğal afet ile bina ve altyapı inşasından kaynaklanan arızalar dışında, havalandırma
ve atık su sisteminin periyodik bakım onarımı ile yüklenicinin yanlış kullanımına bağlı
altyapı ve kanalizasyon arızalarından yüklenicinin sorumlu tutulacağı anlaşılmaktadır. Bu
itibarla, anılan düzenlemede yüklenicinin sorumluluğunun rutin bakım onarım ile kusurdan
kaynaklanan arızalarla sınırlı olduğu,
iddia edilen hususların yüklenicinin kusur ve
takdirde idareye ait olacağı, başvuruya konu düzenlemeler
ihmalinden kaynaklanmadığı
arasında herhangi bir çelişki bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu
düzenlemelerin yükleniciye kusursuz sorumluluk yüklediği yönündeki
iddiasının yerinde
olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının
9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde,
Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir.
Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini
izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin
Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından
itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için
faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade
edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının
tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate
alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin,
iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine
iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı
bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun
53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin
iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ
izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare
tarihi
edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı
Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen
şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2025/050
: 35
: 10.12.2025
: 2025/UH.I-2635