Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
BAŞVURU SAHİBİ:
Zirve Baraj Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2026/505194 İhale Kayıt Numaralı “Adapazarı – Serdivan Tramvay Hattı
Elektromekanik Sistemler Temin, Montaj ve İşletmeye Alma İşi” İhalesi
İnşaat ve
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü tarafından
28.04.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Adapazarı – Serdivan Tramvay
Hattı İnşaat ve Elektromekanik Sistemler Temin, Montaj ve İşletmeye Alma İşi” ihalesine
ilişkin olarak Zirve Baraj Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi’nin 02.04.2026 tarihinde yaptığı
şikâyet başvurusunun, idarenin 07.04.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince
17.04.2026 tarih ve 213649 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.04.2026 tarihli dilekçe ile
itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2026/1064 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan
inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İhale ilanında “Geçerli teklif veren istekliler arasından; teklif tarihinden geriye
doğru son 10 yıl içerisinde Türkiye sınırları içerisinde tek bir sözleşme kapsamında geçici
kabulü yapılan en az 10 km çift hat metro veya tramvay işi yapmış olmak; A.1.1.1. Gereken
miktara eşit veya daha fazla ise 5 tam puan verilecektir. A.1.1.2. Yukarıda yer alan puanlama
kriterleri tek bir iş deneyim belgesi muhtevasında olmak zorundadır. … A.1.1.5.İş yönetme ve
denetleme belgeleri bu değerlendirmede kabul edilmeyecektir. İstekli bu koşulu yeterlik için
sunduğu iş deneyim belgesi ile tevsik edebileceği gibi ayrıca sunacağı bir iş deneyim belgesi
ile de tevsik edebilir.” şeklinde fiyat dışı unsur belirlemesi yapıldığı, fiyat dışı unsur olarak
geçici kabul şartının aranmasının hukuka aykırı olduğu, bu hususa ilişkin yapılan itiraza idare
tarafından verilen belirsiz cevabın olduğu, fiyat dışı unsur olarak öngörülen “geçici kabul
yapılmış olma” şartının,
iş deneyimi sistematiğini bozduğu ve fiilen işi gerçekleştirmiş
isteklilerin ihaleye katılımını engellediği, Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca, ihale konusu iş
kapsamında daha önce benzer işlerin gerçekleştirilmiş olmasının fiyat dışı unsur olarak
belirlenebilecek kriterler arasında yer aldığı, bu kapsamda isteklinin belirli bir işi daha önce
yapmış olmasının esas alınabildiği, ancak isteklinin söz konusu işi fiilen gerçekleştirmiş
olmasının bu kriterin belirlenmesinde temel alınması gereken husus olduğu, kamu ihale
mevzuatında iş deneyimini
tevsik eden belgeler arasında yer alan iş durum belgesinin;
yüklenicinin ilk sözleşme bedelinin %100’ünü tamamlamış olması ve iş artışı dahil toplam
sözleşme bedelinin en az %80’ine ulaşmış olması halinde düzenlendiği, bu belge ile
yüklenicinin işi fiilen gerçekleştirdiğinin idarece kabul edildiği, bu belge düzenlenirken geçici
kabul şartı aranmadığı gibi, işin fiilen yapılmış olmasının yeterli görüldüğü, bu çerçevede,
mevzuat sistematiği içerisinde işin gerçekleştirilmiş olmasının esas alındığının açık olmasına
rağmen, somut ihalede fiyat dışı unsur kapsamında “geçici kabul yapılmış olma” şartının
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
ihale dokümanının belirli
aranmasının, iş deneyiminin ölçülmesinde esas alınması gereken “işin fiilen yapılmış olması”
kriterini ortadan kaldırdığı, nitekim uygulamada, yükleniciler tarafından sözleşme bedelinin
tamamının gerçekleştirilmiş olmasına rağmen, iş artışları nedeniyle işin devam ettiği ve bu
nedenle geçici kabul işleminin henüz yapılmamış olabildiği, bu durumda isteklilerin, söz
konusu işler için iş durum belgesi alabildiği ve bu belgeleri iş deneyim belgesi olarak
kullanabildiği, ancak ihale dokümanında fiyat dışı unsur olarak getirilen “geçici kabul
yapılmış olma” şartı nedeniyle, istekliler her ne kadar fiilen aynı işi gerçekleştirmiş (Türkiye
Sınırları İçerisinde 10 km çift hat demiryolu yapmış olma şartı) ve bunu iş durum belgesi ile
tevsik edebiliyor olsalar dahi, fiyat dışı unsur kriterini sağlayamaz hale geldiği, bu durumun,
aynı teknik yeterliğe ve fiili iş deneyimine sahip istekliler arasında hukuki dayanaktan yoksun
bir ayrım yaratarak rekabeti daralttığı, halbuki, aranan kriterin “Türkiye Sınırları İçerisinde
10 km çift hat demiryolu yapmış olma şartı” şeklinde, geçici kabul şartına bağlanmaksızın
belirlenmesi halinde mevzuata aykırılık söz konusu olmayacak iken; bu kriterin geçici kabul
şartına bağlanmasının, işin fiilen yapılmış olmasını değil, idari bir sürecin tamamlanmış
olmasını esas almakta ve bu suretle iş deneyimi sistematiğini bozarak belirli
isteklileri
avantajlı konuma getirdiği, sonuç olarak; fiyat dışı unsur kapsamında “geçici kabul yapılmış
olma” şartının aranmasının, fiilen işi gerçekleştirmiş isteklilerin ihaleye katılımını engelleyen,
rekabeti daraltan ve 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde düzenlenen eşit muamele ve
rekabet ilkelerine açıkça aykırılık teşkil eden bir düzenleme niteliğinde olduğu, kanunen
yeterlik kriteri olarak öngörülmüş iş deneyim belgelerinin, fiyat dışı unsur adı altında yeniden
isteklileri avantajlı hale
ve daraltıcı şekilde kurgulanmasının;
getirecek şekilde düzenlendiğini gösterdiği, bu haliyle söz konusu düzenlemenin hukuka
uygunluğundan söz edilebilmesi mümkün olmadığı, şikayet dilekçesi kapsamında,
idareden,
iş durum belgesinin söz konusu düzenleme kapsamında kabul edilip edilmeyeceği hususunda
ortaya çıkan tereddütlerin açık ve net biçimde giderilmesi
talep edildiği ancak idare
tarafından verilen cevap incelendiğinde; yöneltilen bu açık ve somut sorunun doğrudan
karşılanmadığı, aksine yalnızca iş yönetme ve iş denetleme belgelerinin kabul edilmeyeceğine
ilişkin genel bir ifadeyle yetinildiği, bu durumun, sorunun esasına girilmediğini ve bilinçli
şekilde yanıtsız bırakıldığını açıkça gösterdiği, kamu ihale mevzuatı uyarınca “iş deneyim
belgesi” kavramının; iş bitirme, iş durum, iş yönetme ve iş denetleme belgelerini kapsayan üst
bir kavram olduğu, bu belgeler arasında hukuki statü bakımından bir üstünlük veya hiyerarşi
bulunmadığı, nitekim idare de ihale ilanında açıkça iş yönetme ve iş denetleme belgelerini
kabul etmeyeceğini belirtmek suretiyle bu belgeleri kapsam dışında bıraktığı, ayrıca “geçici
kabul” şartını öngörerek fiilen iş bitirme belgesini esas aldığını ortaya koyduğu, buna karşın,
iş deneyim belgeleri arasında aynı hukuki statüye sahip olan iş durum belgesine ilişkin
herhangi bir açıklama yapılmadığı,
iş deneyim belgesi kapsamında yer alan iş durum
belgesinin kabul edilip edilmediği hususunun açıkça ortaya konulmadığı, buna rağmen fiyat
dışı unsur olarak geçici kabul şartının aranmasının, ihale dokümanının kendi içinde çelişkili
hale gelmesine neden olduğu, bu durumun ise istekliler arasında eşit ve sağlıklı bir rekabet
ortamının oluşmasını engelleyerek ihale sürecini hukuka aykırı hale getirdiği, bu kapsamda iş
durum belgesinin de söz konusu iş kapsamında kabul edilmesi yönündeki itirazı tekrarlama
zorunluluğu doğduğu, iş bitirme ve iş durum belgesi aynı hukuki niteliğe sahip olduğu, söz
konusu belgeler arasındaki ayrımın, hukuki nitelik bakımından değil, yalnızca işin
gerçekleşme aşamasına ve belge sahibinin sıfatına ilişkin olduğu, bu belgelerin tamamının
aynı mevzuat düzenlemesi içerisinde, aynı başlık altında ve aynı amaca hizmet edecek şekilde
düzenlendiği ve her birinin iş deneyim belgesi niteliğini haiz olduğu, belgelerin tamamının,
isteklilerin mesleki ve teknik yeterliklerinin ortaya konulmasına hizmet ettiği, bu yönüyle
fonksiyonel ve hukuki açıdan eşdeğer nitelikte olduğu, aynı hukuki statüye sahip belgeler
arasında keyfi bir farklılaştırma yaratılarak eşit muamele ve rekabet ilkelerinin ihlal edildiği,
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 40’ıncı maddesi uyarınca ekonomik açıdan en avantajlı
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
teklifin belirlenmesinde fiyat dışı unsurların dikkate alınabilmesi mümkün olmakla birlikte,
bu unsurların ihale konusu iş ile doğrudan bağlantılı, objektif, ölçülebilir ve karşılaştırılabilir
nitelikte olmasının zorunlu olduğu, Kanun ile tanınan takdir yetkisinin kanunu aşacak şekilde
yorumlanarak kanunda var olmayan unsurların fiyat dışı unsur olarak ihale ile aranması
açıkça ihaleye katılımı daralttığı, rekabeti engellediği ve bu şekilde ihaleye katılımda tekel
işin tamamının
oluşturarak kamu zararına neden olduğu, kamu ihale uygulamalarında,
yüklenici tarafından fiilen ve eksiksiz şekilde tamamlanmış olmasına rağmen, geçici kabul
işlemlerinin; zaman zaman başka işin yapımı, tamamlanması, sistemin devreye alınması, idari
süreçlerin sonuçlanması veya belirli sürelerin geçmesi gibi yüklenici iradesi dışında kalan
sebeplerle gerçekleşmesinin gecikebileceği uygulamada sıklıkla karşılaşılabilen bir durum
olduğu, mevzuatın da bu durumu kabul ettiği, işin yüklenici tarafından kusursuz şekilde
tamamlanmış olmasına rağmen geçici kabulün henüz yapılmamış olduğu hallerde,
işi yok saymamak adına iş durum belgesi düzenlenmesini
yüklenicinin gerçekleştirdiği
öngördüğü, kanun koyucu açısından esas olan, işin geçici kabulünün yapılmış olması değil,
işin yüklenici tarafından fiilen gerçekleştirilmiş olduğu, dolayısıyla, yüklenici
tarafından
fiilen tamamlanan bir iş bakımından iş bitirme belgesi ile iş durum belgesi arasında, işin
gerçekleştirilmiş olması yönünden herhangi bir fark bulunmadığı, bu belgeler arasındaki
ayrım, yalnızca idari süreçlerin tamamlanıp tamamlanmadığına ilişkin olduğu ve yüklenicinin
teknik yeterliği ve işi gerçekleştirme kabiliyeti bakımından bir farklılık yaratmadığı, aynı
hukuki statüye ve aynı teknik yeterliğe sahip istekliler arasında keyfi bir ayrım yaratıldığı,
dolayısıyla: 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde düzenlenen eşit muamele ilkesine,
rekabetin sağlanması ilkesine ve ihale sürecinin objektifliği ilkesine açıkça aykırılık teşkil
ettiği, anılan düzenlemenin iptali gerektiği,
2) İhale ilanında yer alan bir diğer fiyat dışı unsur olan “A.2.1. Taahhüt Altındaki ve
Bitirilen Yapım İşleri Ciro Puanlaması Taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro
puanlaması 5 tam puan üzerinden yapılacaktır. Taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro
gereken tutar: 10.000.000.000,00 TL Gereken tutara eşit veya daha fazla ise 5 tam puan
verilecektir.” şeklindeki düzenlemenin açıkça hukuka aykırı olduğu, bu kapsamda fiyat dışı
unsur olarak taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri cirosu bakımından 10.000.000.000,00
TL tutarında eşik öngörülmesinin; bu tutarın fiyat dışı unsur olarak puanlamaya esas
alınmasının ve yeterlik değerlendirmesinde fiilen belirleyici hale getirilmesinin,
idari
işlemlerde gözetilmesi zorunlu olan ölçülülük,
rekabetin sağlanması ve eşit muamele
ilkelerine açıkça aykırılık teşkil ettiği,
idare tarafından belirlenen ciro ihalenin yatırım
programındaki bedele çok yakın olduğu, yatırım programında çok daha büyük bütçeli işler
için çok daha küçük ciro şartı arandığı, söz konusu yatırım programında şikâyet konusu
ihaleye ilişkin olarak öngörülen toplam proje tutarının 14.911.583.000 TL olduğu, bu
kapsamda, ihale konusu işin toplam yatırım büyüklüğü karşısında, fiyat dışı unsur olarak
belirlenen 10.000.000.000 TL tutarındaki taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro
şartının, işin ekonomik hacmi ile makul, gerekli ve orantılı bir ilişki içerisinde olmadığı, kaldı
ki, İdari Şartnamesinde yapım işine ilişkin olarak teklif edilen tutarın isteklinin cirosunun
%15’inden az olmaması şartı arandığı, bu kapsamda mevzuat %15’i yeterli görürken bu
hususun mevzuatı orantısız biçimde aşarak yatırım programındaki bedelin tamamına yakın bir
bedelde ciro şartı aranmasının hukuka aykırı olduğu, fiyat dışı unsur adı altında görünüşte
puanlama kriteri olarak getirilmiş olsa da, fiili sonucu itibarıyla çok sayıda isteklinin
rekabetten dışlanmasına ve yalnızca belli ekonomik büyüklüğe sahip sınırlı sayıdaki adayın
avantajlı hale gelmesine neden olduğu,
ihale ilanında öngörülen 10.000.000.000 TL
iş ortaklığı halinde dahi her bir ortak bakımından ayrı ayrı
tutarındaki ciro şartının,
işin
aranmasının, kamu ihale mevzuatının rekabeti
üstlenilmesi bakımından esas olan hususun, ortaklığın toplam mali yeterliliğinin ihale konusu
teşvik eden yapısıyla bağdaşmadığı,
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
işin büyüklüğünü karşılayıp karşılamadığı olduğu, buna rağmen her bir ortak için ayrı ayrı
10.000.000.000 TL ciro şartı aranmasının, örneğin üç ortaklı bir yapı bakımından toplamda
30.000.000.000 TL gibi son derece yüksek bir ciro seviyesini fiilen zorunlu kıldığı, oysa işin
yatırım programında öngörülen toplam bedelinin 14.911.583.000 TL olduğu dikkate
alındığında, aranan toplam ciro tutarının işin büyüklüğünün iki katına ulaşması, ölçülülük ve
orantılılık ilkeleriyle açıkça çeliştiği, bu durumun, ihaleye katılımı gereksiz ve aşırı şekilde
zorlaştırdığı, rekabeti daralttığı ve kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması amacına
aykırılık teşkil ettiği, salt bu hususun dahi rekabeti kısıtlamak ve Türkiye genelinde bu şartları
sağlayabilecek bir iki firmayı işaret edecek şekilde ihaleye çıkıldığının göstergesi niteliğinde
olduğu, dolayısıyla: 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde düzenlenen eşit muamele
ilkesine, rekabetin sağlanması ilkesine açıkça aykırılık teşkil ettiği, anılan düzenlemenin iptali
gerektiği,
ihale konusu işin teknik niteliği
3) İhale ilanında “Geçerli teklif veren istekliler arasından; teklif tarihinden geriye
doğru son 10 yıl içerisinde Türkiye sınırları içerisinde tek bir sözleşme kapsamında geçici
kabulü yapılan en az 10 km çift hat metro veya tramvay işi yapmış olmak; A.1.1.1. Gereken
miktara eşit veya daha fazla ise 5 tam puan verilecektir. A.1.1.2. Yukarıda yer alan puanlama
kriterleri tek bir iş deneyim belgesi muhtevasında olmak zorundadır. … A.1.1.5.İş yönetme ve
denetleme belgeleri bu değerlendirmede kabul edilmeyecektir. İstekli bu koşulu yeterlik için
sunduğu iş deneyim belgesi ile tevsik edebileceği gibi ayrıca sunacağı bir iş deneyim belgesi
ile de tevsik edebilir.” şeklinde fiyat dışı unsur belirlemesi yapıldığı, iş deneyiminin yalnızca
Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde gerçekleştirilmiş olması şartının, ihale konusu işle
ilgisiz, keyfi ve rekabeti daraltıcı nitelikte ve açıkça hukuka aykırı olduğu, ihale dokümanında
yer verilen düzenleme ile iş deneyiminin yalnızca Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde
gerçekleştirilmiş olmasının aranması,
ile hiçbir şekilde
doğrudan veya dolaylı bir bağlantı taşımadığı, zira metro veya tramvay hattı yapım işinin;
ileri düzey mühendislik bilgisi, teknik kapasite, organizasyon kabiliyeti ve tecrübe gerektiren
bir faaliyet olduğu, bu işin hangi ülke sınırları içerisinde gerçekleştirildiğinin, yüklenicinin
teknik yeterliği bakımından herhangi bir farklılık yaratmasının mümkün olmadığı, aynı teknik
standartlara uygun şekilde, aynı yöntemlerle ve hatta daha ağır şartlar altında yurt dışında
sınırlar gerekçe gösterilerek yok
gerçekleştirilmiş bir
sayılmasının,
teknik yeterlik ölçümü ile bağdaşmayan, objektiflikten uzak ve keyfi bir
yaklaşım niteliğinde olduğu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesi uyarınca
idareler;
rekabeti, eşit muameleyi ve kaynakların verimli kullanılmasını
sağlamakla yükümlü olduğu, Ancak somut düzenleme ile; yurt dışında aynı veya daha yüksek
nitelikte iş gerçekleştirmiş isteklilerin ihaleye katılımı fiilen engellendiği, bu suretle ihaleye
katılım daraltıldığı ve rekabet ortamı bilinçli şekilde sınırlandırıldığı, bu tür bir coğrafi
sınırlamanın, ihale konusu işin gerektirdiği teknik yeterliği ölçmeye hizmet etmediği; aksine,
belirli bir coğrafyada faaliyet göstermiş sınırlı sayıdaki isteklileri avantajlı konuma getiren bir
filtre işlevi gördüğü, bu durumun, ihale dokümanının belirli isteklileri işaret edecek şekilde
kurgulandığı yönünde ciddi şüphe doğurduğu, kamu ihale hukukunun temel ilkeleri ile açıkça
çeliştiği, öte yandan, kamu ihale mevzuatında iş deneyiminin yurt içinde gerçekleştirilmiş
olması gerektiğine dair genel ve zorunlu bir düzenleme bulunmadığı, bu yönde getirilecek
sınırlamaların ancak işin niteliği ile zorunlu ve doğrudan bir bağlantı kurulabildiği istisnai
hallerde kabul edilebilir olduğu, somut olayda ise böyle bir zorunluluk bulunmadığı gibi,
idare tarafından bu yönde herhangi bir teknik veya hukuki gerekçe de ortaya konulmadığı,
sonuç olarak, söz konusu coğrafi sınırlamanın herhangi bir teknik zorunluluğa dayanmadığı,
yalnızca rekabeti daraltıcı etki doğurduğu açık olduğundan, anılan düzenlemenin iptali
gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
iş deneyiminin,
sırf coğrafi
saydamlığı,
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit
edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde
“İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi,
güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini,
ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında
karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,
Aynı Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde,
“İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin
belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:
….
b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;
……
2) (Değişik: 20/11/2008-5812/3 md.) İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel
içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin
olarak;
a) Son onbeş yıl
içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri
ile kabul
işlemleri
tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleriyle ilgili deneyimi gösteren belgeler,
b) Son onbeş yıl
içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri
işlemleri
işlerinde sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında
ile kabul
tamamlanan yapımla ilgili hizmet
denetlenen ya da yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler,
c) Devam eden yapım ve yapımla ilgili hizmet
işlerinde; ilk sözleşme bedelinin
tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en
az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerle ilgili
deneyimi gösteren belgeler,….” hükmü,
Anılan Kanunun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı
maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale,
ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.
Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte
işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi
fiyat
dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat
dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği
ihale dokümanında bu
unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir…” hükmü yer almaktadır.
ihalelerde,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı
3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü
maddesindeki
tanımlar ile Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin
Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesindeki tanım ve kısaltmaların yanında;
…
b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından
benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer
ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,
…
ç) İş: Yapım işlerini,
d) İş deneyim belgesi: Adayın veya isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki
deneyimini gösteren; iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
belgesini,
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
e) Kanun: 4734 sayılı Kamu İhale Kanununu,
…
ı) Esaslı unsur: Proje bütünlüğü çerçevesinde yapının amacı
ile işlevi ve/veya
gerçekleştirilen toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı göz
önünde bulundurularak belirlenen ana iş grubunu,
i) İş grubu: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin eki Yapım İşlerinde Benzer
İş Grupları Listesindeki ilgili iş grubunu,”
j) EKAP Yönetmeliği: Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin
Uygulama Yönetmeliğini,
… ifade eder.” hükmü,
“Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri;
yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak taahhüt edilen;
a) Geçici kabulü yapılmış işlerde, “yüklenici iş bitirme belgesi”,
b) Devam eden işlerde; işin, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme
kusursuz olarak
oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak
gerçekleştirilmesi halinde, “yüklenici iş durum belgesi”,
c) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhütte bulunan
yükleniciye karşı bedel
içeren bir sözleşme ile taahhüt edilen iş bölümünün tamamen
bitirilmesi ve söz konusu iş kısmının idare tarafından kısmı kabulünün yapılması veya asıl
sözleşmeye ilişkin işin geçici kabulünün yapılması şartıyla “alt yüklenici iş bitirme belgesi”,
ç) Geçici kabulü yapılmış işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında
denetleme ve yönetme görevinde bulunan mimar veya mühendislere “iş denetleme belgesi”
veya “iş yönetme belgesi”,
d) Devam eden işlerde; işin, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme
oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak
kusursuz olarak
ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetleme ve
gerçekleştirilmesi halinde,
yönetme görevinde bulunan mimar veya mühendislere “iş denetleme belgesi” veya “iş
yönetme belgesi”,
olarak düzenlenir. …” hükmü,
Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale işlem dosyası” başlıklı 21’inci
maddesinde; “(1) İdare, ihalesi yapılacak her iş için bir ihale işlem dosyası düzenler. (Değişik
cümle: R.G.-16/3/2011-27876) Bu dosyada ihale sürecinin bulunduğu aşamaya göre (Mülga
ibare: 18/05/2024-32550 R.G./7.md.; yürürlük: 01/08/2025) aşağıdaki belgeler yer alır:
a) İhale onay belgesi ve eki yaklaşık maliyet hesap cetveli.
b) (Değişik bent: 18/05/2024-32550 R.G./7.md.; yürürlük: 01/08/2025) Teklif türünün
belirlenmesi ile ilgili e-form.
c) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate
alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya
nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemenin gerekçelerinin yer aldığı
açıklama belgesi.”
….” düzenlemesi,
Anılan Yönetmelik’in “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı
61’inci maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya
fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.
(2) (Ek fıkra: 18/05/2024-32550 R.G./30. md., yürürlük: 15/06/2024) Yaklaşık maliyeti
Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
olan ve birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen işlerde, ekonomik açıdan en avantajlı
teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlenmesi zorunludur.
(3) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da
dikkate alınarak belirlenmesi halinde fiyat ve fiyat dışı unsurlar puanlanır.
Fiyat
puanlamasında en düşük geçerli teklif tutarı veya sınır değer ya da bu değerin üzerindeki ilk
tutarı kullanılır. Fiyat dışı unsurların puanlamasında ise 62 nci maddede
geçerli teklif
belirtilen unsurlar esas alınır.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı
62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve
bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı
unsur olarak belirlenebilir.
(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da
dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi
ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için
sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.
(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı
bir şekilde belirlenemez.
(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve
hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli
bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yapım işlerine ilişkin diğer hususlar” başlıklı 53’üncü
maddesinde “…
53.3. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da
dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar
teklif;
53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı
sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti,
maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi
fiyat dışındaki unsurlar dikkate
alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin fiyat ile birlikte
fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda, fiyat ve fiyat dışı unsurlar dahil
toplam değerlendirme puanının yüz tam puan üzerinden hesaplanması ve aşağıdaki esaslara
uyulması gerekmektedir.
53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere aykırı
olmayacak şekilde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.
53.3.3.
İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal
değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.
53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak niceliksel ve niteliksel belirlemeler yapılabilir. Bu
kapsamda;
a) İstekli hakkında ihale tarihinden önceki son beş yıl
içinde kamu ihalelerine
katılmaktan yasaklama kararı verilmemiş olması,
b) 4735 sayılı Kanuna göre imzalanan sözleşmelerin, ihale tarihinden önceki son beş
içinde aynı Kanunun 16 ncı maddesine göre devredilmemiş ve/veya yükleniciden
yıl
kaynaklanan nedenlerle feshedilmemiş olması,
c) 4735 sayılı Kanuna göre ihaleyi yapan idare ile imzalanan sözleşmelere konu
işlerin, ihale tarihinden önceki son beş yıl içinde süre uzatımı dahil süresinde bitirilmiş
olması,
ç) Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı
olması,
d) Yapım işleri cirosunun toplam ciroya oranı,
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
e) İsteklinin faaliyet süresini gösteren genel deneyimi,
f) Belli İstekliler Arasında İhale Usulü İle İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak
Tip Ön Yeterlik Şartnamesinin 7.9 uncu maddesinde belirlenen puanlama kriterleri,
g) İsteklinin ihaleyi yapan idareye karşı yükleniminde bulunan yapım işlerinin sayısı
ve/veya tutarının düşük olması,
ğ) İhale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet
yapısının birbiri ile uyumu,
h) İhale konusu iş kapsamındaki iş kalemleri/iş gruplarının belirli bir miktarının daha
önceki bir işte gerçekleştirilmiş olması,
hususları ile idare veya Kurum tarafından belirlenen benzeri diğer hususların biri,
birkaçı ya da tamamı fiyat dışı unsur olarak kullanılabilir.
…
Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate
alınarak belirlendiği birim fiyatlı işlerde, fiyat dışı unsur puanlamasında (ğ) bendinde yer
alan unsurun kullanılması zorunlu olup bu unsurun asgari puanı toplam fiyat dışı unsur
puanının yarısının altında olamaz. (ç) bendinde yer alan unsurun puanlanmasında Yapım
İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 41 inci maddesi hükümleri uygulanır. Bunlar
dışındaki diğer unsurların her biri için azami beş puan verilir.
…” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde
“2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Adapazarı Serdivan Tramvay Hattı İnşaat Ve Elektromekanik Sistemler Temin,
Montaj Ve İşletmeye Alma İşi
b) Türü: Yapım işi
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
Adapazarı – Serdivan Tramvay Hattı İnşaat Ve Elektromekanik Sistemler Temin,
Montaj Ve İşletmeye Alma İşi kapsamında inşaa edilecek olan tramvay hattı Sakarya
Üniversitesi, Doğu Transfer Merkezi ve Sakarya Büyükşehir Belediyesi Serdivan Spor
Kompleksi arasında 15.2 km, 19 adet tramvay durağından oluşmaktadır.
İhale konusu işin kapsamı; söz konusu tramvay hattının tüm inşaat işleri ile toplam 19
adet tramvay durağı,1 adet 1595 m aç-kapa yapısı, 1 adet acil kaçış yapısı, öngermeli precast
kirişli toplam uzunluğu 95 m olan 2 köprü, 11 adet hat, 1 adet depo trafo merkezi, 1 adet depo
alanı (İdari ve Atölye Binası Dahil), tramvay projesi kapsamında tüm sanat yapıları, altyapı
deplase işleri, drenaj, aydınlatma, peyza işleri dahil Mithatpaşa ve Tunatan kavşakları tüm
inşaat işleri, mimari ince işleri, demiryolu işleri, enerji temini ve dağıtımı, cer gücü, durak
kanopileri, aydınlatma, yapılacak olan hatların sinyalizasyonu, kontrol ve haberleşme
sistemleri (SCADA, iletim, telefon, telsiz, anons, yolcu bilgilendirme, yolcu geçiş ve ücret
toplama sistemleri dahil), çevresel kontrol sistemleri (havalandırma ve iklimlendirme dahil),
yangın alarm, yangından korunma ve yangın söndürme sistemleri, içme suyu, pissu ve drenaj
sistemleri, yürüyen merdiven ve asansörler, genel hizmetler, diğer kurum ve kuruluşlar ile
ilgili işler ve bunlarla ilgili tasarım hizmetleri (sistemin tüm parçalarının birlikte etkin bir
şekilde çalışmasını sağlayacak ve minimum bakım gerektirecek ve de geçici inşaat işlerinin de
verimli olarak yapımını sağlayacak) dahil tüm işlerin yapım, temin, montaj, test etme ve
işletmeye alma işleri ve gerekli yapılarla beraber elektromekanik tesisatlarının tasarımı ve
inşaat işleri, tüm sistemler ile ilgili 24 ay süreli işletme ve bakım gözetimi hizmeti verilmesi,
işletme ve bakım el kitaplarının hazırlanması, iş başında eğitim verilmesidir.
İhale eki kesin projelerde yer alan durak, aç-kapa tünel ve hat yapılarında veya
gerekmesi durumunda İdare’nin göstereceği başka bir noktada zemin araştırma programı
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
hazırlanması İdare/Yapı Denetim Görevlisi onayını alarak gereken araştırmaların yapılması,
araştırmaların sonuçlarına göre gerekmesi durumunda ilgili
tasarım revizyonlarının
yapılarak İdare/Yapı Denetim Görevlisi onayına sunulması ve imalatların buna göre
yapılması ihale konusu işin kapsamına dahildir.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: SAKARYA” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde; “19.1.
İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim
fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucunda,
ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen
birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme
imzalanacaktır.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı
33’üncü maddesinde “33.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte
fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
33.1.1. Hesaplamada Kullanılacak Formül:Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat
Dışı Unsur Puanı
İsteklinin Toplam Puanı hesaplanırken;
Toplam Puan = (Teklif Tam Puanı - (|En Düşük Geçerli Teklif Tutarı-Teklif Fiyatı| X
Teklif Tam Puanı / En Düşük Geçerli Teklif Tutarı)) + Fiyat Dışı Unsur Puanı
Teklif Fiyat Puanı:50
Fiyat Dışı Unsur (FDU) Puanı:50
…..
Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Diğer (Manuel Giriş)
(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 5 )
Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
İş ortaklıklarında fiyat dışı unsur puanı her bir ortağın hesaplanan puanlarının
ortaklık oranları ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır.
Fiyat Dışı Unsur Tanımı
Fiyat Dışı
Unsur Puanı
A.1.1. İhale konusu iş kapsamındaki iş kalemleri/iş
gruplarının belirli bir miktarının daha önceki bir işte
gerçekleştirilmiş olmasına ilişkin puanlaması
İhale konusu iş kapsamındaki iş kalemleri/iş gruplarının
belirli bir miktarının daha önceki bir işte
gerçekleştirilmiş olmasına ilişkin puanlaması 5 tam
puan üzerinden yapılacaktır.
5
Geçerli teklif veren istekliler arasından; teklif tarihinden
geriye doğru son 10 yıl içerisinde Türkiye sınırları
içerisinde tek bir sözleşme kapsamında geçici kabulü
yapılan en az 10 km çift hat metro veya tramvay işi
yapmış olmak;
A.1.1.1. Gereken miktara eşit veya daha fazla ise 5 tam
puan verilecektir.
A.1.1.2. Yukarıda yer alan puanlama kriterleri tek bir iş
deneyim belgesi muhtevasında olmak zorundadır.
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
A.1.1.3. Yukarıda istenilen miktarın, sunulan iş deneyim
belgesinden anlaşılamadığı durumlarda bu bilgileri
içeren tevsik edici belgeleri sunmak zorundadır. Tevsik
edici belgelerin sunulmaması durumunda bilgi eksikliği
kapsamında tamamlattırılması söz konusu olmayacaktır.
A.1.1.4. İş ortaklıklarında her bir ortağın puanı, ihale
konusu iş kapsamında istenen asgari miktarın ortaklık
oranları ile çarpılması sonucu bulunan miktar üzerinden
hesaplanır. İş ortaklığının puanı, her bir ortağın bu
şekilde hesaplanan puanlarının ortaklık oranları ile
çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır.
A.1.1.5. İş yönetme ve denetleme belgeleri bu
değerlendirmede kabul edilmeyecektir. İstekli bu koşulu
yeterlik için sunduğu iş deneyim belgesi ile tevsik
edebileceği gibi ayrıca sunacağı bir iş deneyim belgesi
ile de tevsik edebilir.
A.1.1.6. Fiyat dışı unsur puanlaması için sunulacak olan
iş deneyim belgesinde de ihale ilk ilan tarihinden geriye
doğru son on yıl şartı aranacaktır.
……
33.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler ihaleye
katılım belgesine aktarılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İtirazen şikâyete konu ihalenin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları
Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Adapazarı – Serdivan Tramvay Hattı İnşaat ve
Elektromekanik Sistemler Temin, Montaj ve İşletmeye Alma ” işi olduğu, açık ihale usulü ile
ihaleye çıkıldığı, yaklaşık maliyetin toplam 14.535.595.800,25 TL olarak belirlendiği; bahse
konu ihalede (41) adet ihale dokümanı indirildiği, 28.04.2026 tarihinde yapılan ihaleye (11)
isteklinin katıldığı, ihale dokümanında yer alan düzenlemeler incelendiğinde; söz konusu
ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate
teklif belirlenirken fiyat dışı
alınarak belirleneceğinin ve ekonomik açıdan en avantajlı
unsurların nasıl puanlanacağının düzenlendiği, ayrıca, idare tarafından yapılan puanlamada
teklif fiyatının 50 puan, fiyat dışı unsurun 50 puan olacağı, başvuru sahibinin iddiasında
belirtmiş olduğu “Geçerli teklif veren istekliler arasından; teklif tarihinden geriye doğru son
10 yıl içerisinde Türkiye sınırları içerisinde tek bir sözleşme kapsamında geçici kabulü
yapılan en az 10 km çift hat metro veya tramvay işi yapmış olmak;” şeklinde belirtilen fiyat
dışı unsur değerlendirme yönteminin ise 5 puan olduğu anlaşılmaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından ekonomik açıdan en avantajlı
teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi hâlinde fiyat
ve fiyat dışı unsurların puanlanacağı, bu durumda, fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya
nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi
için sunulacak belgelerin idari şartnamede açıkça belirtilmesi gerektiği, fiyat dışı unsur olarak
niceliksel ve niteliksel belirlemeler yapılabileceği, bu kapsamda, Kamu İhale Genel
Tebliği’nin 53.3.4’üncü maddesinde belirtilen hususların biri, birkaçı ya da tamamının fiyat
dışı unsur olarak kullanılabileceği, söz konusu maddenin (h) bendinde ihale konusu iş
kapsamındaki
işte
gerçekleştirilmiş olması hususunun fiyat dışı unsur olarak belirlenebileceği anlaşılmaktadır.
iş kalemleri/iş gruplarının belirli bir miktarının daha önceki bir
Aktarılan ihale dokümanı düzenlemelerinden, yukarıda aktarılan Kamu İhale Genel
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
Tebliği’nin 53.3.4’üncü maddesinin (h) bendinde fiyat dışı unsur olarak belirlenebileceği
belirtilen “İhale konusu iş kapsamındaki iş kalemleri/iş gruplarının belirli bir miktarının
teklif veren
daha önceki bir işte gerçekleştirilmiş olması” hususu kapsamında “Geçerli
istekliler arasından; teklif tarihinden geriye doğru son 10 yıl içerisinde Türkiye sınırları
içerisinde tek bir sözleşme kapsamında geçici kabulü yapılan en az 10 km çift hat metro veya
tramvay işi yapmış olmak;” şartının idarece fiyat dışı unsur olarak belirlendiği ve söz konusu
şartı sağlayan isteklilerin 5 puan alacağı anlaşılmaktadır.
“KİK001” nolu “İhale Onay Belgesi” e-formun not kısmında “2) Ekonomik açıdan en
avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği
ihalelerde,
fiyat dışı unsurlara yönelik düzenlemeye ilişkin gerekçeli açıklama belgesi
eklenecektir.” ibaresi yer almaktadır. İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyası ve
EKAP sistemindeki ihale sürecine ilişkin bilgi ve belgeler incelendiğinde; “Fiyat Dışı Unsur
Hesabı” başlıklı belgenin yer aldığı, fiyat dışı unsurlara yönelik düzenlemeye ilişkin gerekçeli
bir açıklama belgesinin bulunmadığı tespit edilmiştir. “Fiyat Dışı Unsur Hesabı” başlıklı
belgenin ise “İsteklinin Teklifi ile Yaklaşık Maliyet Yapısının Birbiri ile Uyumu” fiyat dışı
unsuru ile ilgili bir işlem belgesi olduğu görülmüştür. Aktarılan Yönetmelik’in 61’inci
maddesinin 4’üncü fıkrasında “İhale hazırlık aşamasında hazırlanan ihale onay belgesinin
ekinde fiyat dışı unsurlara gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay
belgesinin ekinde yer alır.” hükmü yer almakta olup, öncelikli olarak idarece hazırlanmış
fiyat dışı unsurlara ilişkin gerekçeli açıklama belgesinin ihale onay belgesi ekinde yer alması
gerektiği, bu belgenin varlığı sonrasında, idarelerce yapılan fiyat dışı unsur puanlamasının
mevzuata uygun olarak yapılıp yapılmadığına yönelik ileri
sürülen iddialara ilişkin
değerlendirme yapılabileceği, somut durumda fiyat dışı unsurların belirlenmesine yönelik
gerekçeli açıklama belgesi veya bu hususa ilişkin herhangi bir bilgi/belge idare tarafından
gönderilen ihale işlem dosyası muhteviyatında ve EKAP sistemindeki ihale sürecine ilişkin
bilgi ve belgeler kapsamında bulunmadığından iddia bakımından ayrıca değerlendirme
için Kurumun 13.05.2026 tarihli ve 13983960-101.01.02-2026/6587 sayılı
yapılabilmesi
yazısı ile idareden ihale hazırlık aşamasında hazırlanması ve ihale onay belgesinin ekinde
olması gereken fiyat dışı unsurlara ilişkin gerekçeli bir açıklama belgesinin olup olmadığı,
varsa söz konusu belgenin gönderilmesi talep edilmiştir.
İdareden 14.05.2026 tarihli ve 13983960-101.01.02-2026/6587 sayılı yazı ekinde
gönderilen rapor incelendiğinde;
“…..
İhale konusu işin ileri mühendislik uzmanlığı gerektirmesi, yüksek teknoloji içeren
sistemler barındırması ve şehir içi ulaşım sürekliliğini doğrudan etkilemesi nedeniyle
ekonomik açıdan en avantajlı
teklifin yalnızca fiyat esasına göre belirlenmesinin kamu
yararını tam olarak sağlamayacağı değerlendirilmiştir.
….
Yapılan teknik ve idari değerlendirme sonucunda; ihale konusu metro/raylı sistem
yapım işinin teknik karmaşıklığı, işletme güvenliği üzerindeki etkileri, kalite gereksinimleri ve
süre hassasiyeti dikkate alındığında ekonomik açıdan en avantajlı teklifin yalnızca en düşük
fiyat esasına göre belirlenmesinin kamu yararı açısından yeterli olmayacağı kanaatine
varılmıştır.
Bu nedenle,
ihale dokümanında belirtilen esaslar çerçevesinde fiyat dışı unsur
uygulanmasının uygun olduğu değerlendirilmiştir.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.
İdarenin fiyat dışı unsurlara ilişkin gerekçeli açıklama raporu incelendiğinde,
raporun
ekonomik açıdan en avantajlı teklifin en düşük fiyat esası yerine fiyat dışı unsurlar da dikkate
içerdiği, fiyat dışı unsurların idarenin
alınarak belirlenmesine ilişkin idare gerekçelerini
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
ihtiyacı doğrultusunda kullanılmasında idarenin takdir yetkisine sahip olduğu,
ihale
dokümanında “Teklif tarihinden geriye doğru son 10 yıl içerisinde Türkiye sınırları içerisinde
tek bir sözleşme kapsamında geçici kabulü yapılan en az 10 km çift hat metro veya tramvay işi
yapmış olmak” şeklindeki fiyat dışı unsur belirlemesinin ihale konusu iş ile bağlantılı olduğu,
isteklilerin verdikleri tekliflerin niteliğini ölçme hedefini içerecek mahiyette olduğu ve 4734
sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelere aykırılık teşkil eden
bir yönünün bulunmadığı sonucuna varıldığından iddia yerinde görülmemiştir.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde
“İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi,
ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında
güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini,
karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,
Aynı Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde,
“İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin
belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:
a)Ekonomik ve malî yeterliğin belirlenmesi için;
1) Bankalardan temin edilecek isteklinin malî durumu ile ilgili belgeler,
2) (Değişik: 30/7/2003-4964/7 md.) İsteklinin, ilgili mevzuatı uyarınca yayınlanması
zorunlu olan bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer
belgeleri,
3) İsteklinin iş hacmini gösteren toplam cirosu (Değişik ibare: 17/01/2019-7161/30 md.)
veya ihale konusu iş ile ilgili cirosunu gösteren belgeler. ….” hükmü,
Anılan Kanunun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı
maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale,
ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.
Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte
fiyat
işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi
dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat
dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği
ihale dokümanında bu
unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir…” hükmü yer almaktadır.
ihalelerde,
Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale işlem dosyası” başlıklı 21’inci
maddesinde; “(1) İdare, ihalesi yapılacak her iş için bir ihale işlem dosyası düzenler. (Değişik
cümle: R.G.-16/3/2011-27876) Bu dosyada ihale sürecinin bulunduğu aşamaya göre (Mülga
ibare: 18/05/2024-32550 R.G./7.md.; yürürlük: 01/08/2025) aşağıdaki belgeler yer alır:
a) İhale onay belgesi ve eki yaklaşık maliyet hesap cetveli.
b) (Değişik bent: 18/05/2024-32550 R.G./7.md.; yürürlük: 01/08/2025) Teklif türünün
belirlenmesi ile ilgili e-form.
c) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate
alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya
nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemenin gerekçelerinin yer aldığı
açıklama belgesi.”
….” düzenlemesi,
Anılan Yönetmelik’in “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’nci
maddesinde; “(1) (Değişik:RG-16/7/2011-27996) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;
a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,
b) (Değişik: 13.06.2019-30800 RG/ 2. md.,yürürlük:23.06.2019) Yapım işleri cirosunu
gösteren belgedir.
(2)
fıkra:
13.06.2019-30800
(Değişik:RG-16/7/2011-27996; Değişik
RG/2.
md.,yürürlük:23.06.2019) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini
gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her
iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki
yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini
sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan
ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine
yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi
sunması gereklidir.
(3)
fıkrada sayılan belgelerin istenildiği
(Değişik:RG-16/7/2011-27996)Birinci
durumlarda;
a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c)
(Ek ibare: 13.06.2019-30800 RG/ 2.
bentlerine göre yapılan ihalelerde;
md.,yürürlük:23.06.2019)toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden,(Değişik ibare:
13.06.2019-30800 RG/ 2. md.,yürürlük:23.06.2019) yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği
bedelin % 15’inden az olmaması,…” düzenlemesi,
isteklinin,
Anılan Yönetmelik’in “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı
61’inci maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya
fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.
(2) (Ek fıkra: 18/05/2024-32550 R.G./30. md., yürürlük: 15/06/2024) Yaklaşık maliyeti
Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde
olan ve birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen işlerde, ekonomik açıdan en avantajlı
teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlenmesi zorunludur.
(3) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da
dikkate alınarak belirlenmesi halinde fiyat ve fiyat dışı unsurlar puanlanır.
Fiyat
puanlamasında en düşük geçerli teklif tutarı veya sınır değer ya da bu değerin üzerindeki ilk
geçerli teklif
tutarı kullanılır. Fiyat dışı unsurların puanlamasında ise 62 nci maddede
belirtilen unsurlar esas alınır.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı
62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve
bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı
unsur olarak belirlenebilir.
(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da
dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi
ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için
sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.
(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı
bir şekilde belirlenemez.
(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve
hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli
bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yapım işlerine ilişkin diğer hususlar” başlıklı 53’üncü
maddesinde “…
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
53.3. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da
dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar
teklif;
53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı
sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti,
maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi
fiyat dışındaki unsurlar dikkate
alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin fiyat ile birlikte
fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda, fiyat ve fiyat dışı unsurlar dahil
toplam değerlendirme puanının yüz tam puan üzerinden hesaplanması ve aşağıdaki esaslara
uyulması gerekmektedir.
53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere aykırı
olmayacak şekilde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.
53.3.3.
İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal
değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.
53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak niceliksel ve niteliksel belirlemeler yapılabilir. Bu
kapsamda;
a) İstekli hakkında ihale tarihinden önceki son beş yıl
içinde kamu ihalelerine
katılmaktan yasaklama kararı verilmemiş olması,
b) 4735 sayılı Kanuna göre imzalanan sözleşmelerin, ihale tarihinden önceki son beş
içinde aynı Kanunun 16 ncı maddesine göre devredilmemiş ve/veya yükleniciden
yıl
kaynaklanan nedenlerle feshedilmemiş olması,
c) 4735 sayılı Kanuna göre ihaleyi yapan idare ile imzalanan sözleşmelere konu
işlerin, ihale tarihinden önceki son beş yıl içinde süre uzatımı dahil süresinde bitirilmiş
olması,
ç) Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı
olması,
d) Yapım işleri cirosunun toplam ciroya oranı,
e) İsteklinin faaliyet süresini gösteren genel deneyimi,
f) Belli İstekliler Arasında İhale Usulü İle İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak
Tip Ön Yeterlik Şartnamesinin 7.9 uncu maddesinde belirlenen puanlama kriterleri,
g) İsteklinin ihaleyi yapan idareye karşı yükleniminde bulunan yapım işlerinin sayısı
ve/veya tutarının düşük olması,
ğ) İhale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet
yapısının birbiri ile uyumu,
h) İhale konusu iş kapsamındaki iş kalemleri/iş gruplarının belirli bir miktarının daha
önceki bir işte gerçekleştirilmiş olması,
hususları ile idare veya Kurum tarafından belirlenen benzeri diğer hususların biri,
birkaçı ya da tamamı fiyat dışı unsur olarak kullanılabilir.
…
Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate
alınarak belirlendiği birim fiyatlı işlerde, fiyat dışı unsur puanlamasında (ğ) bendinde yer
alan unsurun kullanılması zorunlu olup bu unsurun asgari puanı toplam fiyat dışı unsur
puanının yarısının altında olamaz. (ç) bendinde yer alan unsurun puanlanmasında Yapım
İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 41 inci maddesi hükümleri uygulanır. Bunlar
dışındaki diğer unsurların her biri için azami beş puan verilir.
… …
53.3.5. Fiyat dışı unsur puanlamasında belirlenen unsurların niteliğine uygun düştüğü
ölçüde;
a) Asgari ve azami değerler arasında kalan ara değerler için doğrusal orantı yapılır.
b) İş ortaklığının puanı, her bir ortağın hesaplanan puanlarının ortaklık oranları ile
çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır. Ancak 53.3.4 üncü maddenin (ç) bendinde
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
yer alan unsurun puanlamasında ortaklardan biri veya birkaçı tarafından aranan kriterin
sağlanması yeterlidir.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde
“2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Adapazarı Serdivan Tramvay Hattı İnşaat Ve Elektromekanik Sistemler Temin,
Montaj Ve İşletmeye Alma İşi
b) Türü: Yapım işi
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
Adapazarı – Serdivan Tramvay Hattı İnşaat Ve Elektromekanik Sistemler Temin,
Montaj Ve İşletmeye Alma İşi kapsamında inşaa edilecek olan tramvay hattı Sakarya
, Doğu Transfer Merkezi ve Sakarya Büyükşehir Belediyesi Serdivan Spor
Üniversitesi
Kompleksi arasında 15.2 km, 19 adet tramvay durağından oluşmaktadır.
İhale konusu işin kapsamı; söz konusu tramvay hattının tüm inşaat işleri ile toplam 19
adet tramvay durağı,1 adet 1595 m aç-kapa yapısı , 1 adet acil kaçış yapısı, öngermeli
precast kirişli toplam uzunluğu 95 m olan 2 köprü, 11 adet hat , 1 adet depo trafo merkezi, 1
adet depo alanı (İdari ve Atölye Binası Dahil), tramvay projesi kapsamında tüm sanat
yapıları, altyapı deplase işleri, drenaj, aydınlatma, peyza işleri dahil Mithatpaşa ve Tunatan
kavşakları tüm inşaat işleri, mimari ince işleri, demiryolu işleri, enerji temini ve dağıtımı, cer
gücü, durak kanopileri, aydınlatma, yapılacak olan hatların sinyalizasyonu, kontrol ve
haberleşme sistemleri (SCADA, iletim, telefon, telsiz, anons, yolcu bilgilendirme, yolcu geçiş
ve ücret toplama sistemleri dahil), çevresel kontrol sistemleri (havalandırma ve iklimlendirme
dahil), yangın alarm, yangından korunma ve yangın söndürme sistemleri, içme suyu, pissu ve
drenaj sistemleri, yürüyen merdiven ve asansörler, genel hizmetler, diğer kurum ve kuruluşlar
ile ilgili işler ve bunlarla ilgili tasarım hizmetleri (sistemin tüm parçalarının birlikte etkin bir
şekilde çalışmasını sağlayacak ve minimum bakım gerektirecek ve de geçici inşaat işlerinin de
verimli olarak yapımını sağlayacak) dahil tüm işlerin yapım, temin, montaj, test etme ve
işletmeye alma işleri ve gerekli yapılarla beraber elektromekanik tesisatlarının tasarımı ve
inşaat işleri, tüm sistemler ile ilgili 24 ay süreli işletme ve bakım gözetimi hizmeti verilmesi,
işletme ve bakım el kitaplarının hazırlanması, iş başında eğitim verilmesidir.
İhale eki kesin projelerde yer alan durak, aç-kapa tünel ve hat yapılarında veya
gerekmesi durumunda İdare’nin göstereceği başka bir noktada zemin araştırma programı
hazırlanması İdare/Yapı Denetim Görevlisi onayını alarak gereken araştırmaların yapılması,
tasarım revizyonlarının
araştırmaların sonuçlarına göre gerekmesi durumunda ilgili
yapılarak İdare/Yapı Denetim Görevlisi onayına sunulması ve imalatların buna göre
yapılması ihale konusu işin kapsamına dahildir.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: SAKARYA” düzenlemesi,
Anılan Şartname’de “7.2.2 İş hacmini gösteren belgeler
İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yapım işleri cirosunu gösteren
belgeleri sunması gereklidir.
İsteklinin yapım işleri cirosunun teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir.
Bu kriteri sağlayan ve buna ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir….” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde; “19.1.
İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim
fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucunda,
ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme
imzalanacaktır.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı
33’üncü maddesinde “33.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte
fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
33.1.1. Hesaplamada Kullanılacak Formül:Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat
Dışı Unsur Puanı
İsteklinin Toplam Puanı hesaplanırken;
Toplam Puan = (Teklif Tam Puanı - (|En Düşük Geçerli Teklif Tutarı-Teklif Fiyatı| X
Teklif Tam Puanı / En Düşük Geçerli Teklif Tutarı)) + Fiyat Dışı Unsur Puanı
Teklif Fiyat Puanı:50
Fiyat Dışı Unsur (FDU) Puanı:50
……
Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Diğer (Manuel Giriş)
(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 5 )
Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
İş ortaklıklarında fiyat dışı unsur puanı her bir ortağın hesaplanan puanlarının
ortaklık oranları ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır.
Fiyat Dışı Unsur Tanımı
Fiyat Dışı
Unsur Puanı
A.2.1. Taahhüt Altındaki ve Bitirilen Yapım İşleri
Ciro Puanlaması
Taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro
puanlaması 5 tam puan üzerinden yapılacaktır.
Taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro
gereken tutar : 10.000.000.000,00 TL
Gereken tutara eşit veya daha fazla ise 5 tam puan
verilecektir.
Taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro
puanlamasında; İş ortaklıklarında, her bir ortağın
puanı, taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri
ciro tutarlarının ortaklık oranlarına bölümü
sonucu bulunan tutar üzerinden hesaplanır. İş
ortaklığının puanı, her bir ortağın bu şekilde
hesaplanan puanlarının ortaklık oranları ile
çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin
36.6. maddesinde bulunan (Yapım işleri cirosunu
tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya
serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma
uygun olarak düzenlenen belge sunulur.) hükmü
doğrultusunda Yapım İşleri ciro tablosunun
Standart Form-KİK024.2/Y veya Standart Form-
KİK024.3/Y standart formlarına uygun olacak
şekilde yeterlik bilgileri tablosunda sunulması
gerekmektedir.
5
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
33.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler ihaleye
katılım belgesine aktarılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İtirazen şikâyete konu ihalenin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları
Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Adapazarı – Serdivan Tramvay Hattı İnşaat ve
Elektromekanik Sistemler Temin, Montaj ve İşletmeye Alma ” işi olduğu, açık ihale usulü ile
ihaleye çıkıldığı, yaklaşık maliyetin toplam 14.535.595.800,25 TL olarak belirlendiği; bahse
konu ihalede (41) adet ihale dokümanı indirildiği, 28.04.2026 tarihinde yapılan ihaleye (11)
isteklinin katıldığı, ihale dokümanında yer alan düzenlemeler incelendiğinde; söz konusu
ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate
alınarak belirleneceğinin ve ekonomik açıdan en avantajlı
teklif belirlenirken fiyat dışı
unsurların nasıl puanlanacağının düzenlendiği, ayrıca, idare tarafından yapılan puanlamada
teklif fiyatının 50 puan, fiyat dışı unsurun 50 puan olacağı, başvuru sahibinin iddiasında
belirtmiş olduğu “Taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro gereken tutar:
10.000.000.000,00 TL;” şeklinde belirtilen fiyat dışı unsur değerlendirme yönteminin ise 5
puan olduğu anlaşılmaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından ekonomik açıdan en avantajlı
teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi hâlinde fiyat
ve fiyat dışı unsurların puanlanacağı, bu durumda, fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya
nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi
için sunulacak belgelerin idari şartnamede açıkça belirtilmesi gerektiği, fiyat dışı unsur olarak
niceliksel ve niteliksel belirlemeler yapılabileceği, bu kapsamda, Kamu İhale Genel
Tebliği’nin 53.3.4’üncü maddesinde belirtilen hususların biri, birkaçı ya da tamamının fiyat
dışı unsur olarak kullanılabileceği anlaşılmaktadır.
Aktarılan ihale dokümanı düzenlemelerinden, yukarıda aktarılan Kamu İhale Genel
Tebliği’nin 53.3.4’üncü maddesi çerçevesinde idare tarafından belirlenen benzeri diğer
hususlar kapsamında “Taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro gereken tutar:
10.000.000.000,00 TL;” şartının idarece fiyat dışı unsur olarak belirlendiği ve söz konusu
şartı sağlayan isteklilerin 5 puan alacağı, taahhüt altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro
puanlamasında; iş ortaklıklarında, her bir ortağın puanının, taahhüt altındaki ve bitirilen
yapım işleri ciro tutarlarının ortaklık oranlarına bölümü sonucu bulunan tutar üzerinden
hesaplanacağı ve iş ortaklığının puanının, her bir ortağın bu şekilde hesaplanan puanlarının
ortaklık oranları ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamı olacağı, bu bağlamda, söz
konusu şartın sağlandığını tevsik eden belgelerin sunulması gerektiği anlaşılmaktadır.
“KİK001” nolu “İhale Onay Belgesi” e-formun not kısmında “2) Ekonomik açıdan en
avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği
ihalelerde,
fiyat dışı unsurlara yönelik düzenlemeye ilişkin gerekçeli açıklama belgesi
eklenecektir.” ibaresi yer almaktadır. İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyası ve
EKAP sistemindeki ihale sürecine ilişkin bilgi ve belgeler incelendiğinde; “Fiyat Dışı Unsur
Hesabı” başlıklı belgenin yer aldığı, fiyat dışı unsurlara yönelik düzenlemeye ilişkin gerekçeli
bir açıklama belgesinin bulunmadığı tespit edilmiştir. “Fiyat Dışı Unsur Hesabı” başlıklı
belgenin ise “İsteklinin Teklifi ile Yaklaşık Maliyet Yapısının Birbiri ile Uyumu” fiyat dışı
unsuru ile ilgili bir işlem belgesi olduğu görülmüştür. Aktarılan Yönetmelik’in 61’inci
maddesinin 4’üncü fıkrasında “İhale hazırlık aşamasında hazırlanan ihale onay belgesinin
ekinde “fiyat dışı unsurlara gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay
belgesinin ekinde yer alır.” hükmü yer almakta olup, öncelikli olarak idarece hazırlanmış
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
fiyat dışı unsurlara ilişkin gerekçeli açıklama belgesinin ihale onay belgesi ekinde yer alması
gerektiği, bu belgenin varlığı sonrasında, idarelerce yapılan fiyat dışı unsur puanlamasının
sürülen iddialara ilişkin
mevzuata uygun olarak yapılıp yapılmadığına yönelik ileri
değerlendirme yapılabileceği, somut durumda fiyat dışı unsurların belirlenmesine yönelik
gerekçeli açıklama belgesi veya bu hususa ilişkin herhangi bir bilgi/belge idare tarafından
gönderilen ihale işlem dosyası muhteviyatında ve EKAP sistemindeki ihale sürecine ilişkin
bilgi ve belgeler kapsamında bulunmadığından iddia bakımından ayrıca değerlendirme
yapılabilmesi
için Kurumun 13.05.2026 tarihli ve 13983960-101.01.02-2026/6587 sayılı
yazısı ile idareden ihale hazırlık aşamasında hazırlanması ve ihale onay belgesinin ekinde
olması gereken fiyat dışı unsurlara ilişkin gerekçeli bir açıklama belgesinin olup olmadığı,
varsa söz konusu belgenin gönderilmesi talep edilmiştir.
İdareden 14.05.2026 tarihli ve 13983960-101.01.02-2026/6587 sayılı yazı ekinde
gönderilen rapor incelendiğinde;
“…..
İhale konusu işin ileri mühendislik uzmanlığı gerektirmesi, yüksek teknoloji içeren
sistemler barındırması ve şehir içi ulaşım sürekliliğini doğrudan etkilemesi nedeniyle
ekonomik açıdan en avantajlı
teklifin yalnızca fiyat esasına göre belirlenmesinin kamu
yararını tam olarak sağlamayacağı değerlendirilmiştir.
….
Yapılan teknik ve idari değerlendirme sonucunda; ihale konusu metro/raylı sistem
yapım işinin teknik karmaşıklığı, işletme güvenliği üzerindeki etkileri, kalite gereksinimleri ve
süre hassasiyeti dikkate alındığında ekonomik açıdan en avantajlı teklifin yalnızca en düşük
fiyat esasına göre belirlenmesinin kamu yararı açısından yeterli olmayacağı kanaatine
varılmıştır.
Bu nedenle,
ihale dokümanında belirtilen esaslar çerçevesinde fiyat dışı unsur
uygulanmasının uygun olduğu değerlendirilmiştir.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.
raporun
İdarenin fiyat dışı unsurlara ilişkin gerekçeli açıklama raporu incelendiğinde,
ekonomik açıdan en avantajlı teklifin en düşük fiyat esası yerine fiyat dışı unsurlar da dikkate
içerdiği, fiyat dışı unsurların idarenin
alınarak belirlenmesine ilişkin idare gerekçelerini
ihale
ihtiyacı doğrultusunda kullanılmasında idarenin takdir yetkisine sahip olduğu,
dokümanında
tutar:
10.000.000.000,00 TL;” şeklindeki fiyat dışı unsur belirlemesinin ihale konusu iş ile
bağlantılı olduğu,
içerecek
mahiyette olduğu ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel
ilkelere aykırılık teşkil eden bir yönünün bulunmadığı sonucuna varıldığından iddia yerinde
görülmemiştir.
tekliflerin niteliğini ölçme hedefini
isteklilerin verdikleri
yapım işleri
“Taahhüt
altındaki
bitirilen
gereken
ciro
ve
Diğer taraftan, iş ortaklığı ciro puanlaması açısından; Kamu İhale Genel Tebliği’nde
ise hangi durumların fiyat dışı unsur olarak belirlenebileceği sayılmış olup, iş ortaklığının
fiyat dışı unsur puanlamasının nasıl yapılması gerektiği açıklanmıştır. Bu kapsamda,
iş
ortaklığının puanının “kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin
kendi malı olması” durumu haricindeki tüm hallerde, her bir ortağın hesaplanan puanlarının
ortaklık oranları ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplanması suretiyle hesaplanacağı
belirtilmiştir. Söz konusu idari şartnamede “İş ortaklıklarında, her bir ortağın puanı, taahhüt
altındaki ve bitirilen yapım işleri ciro tutarlarının ortaklık oranlarına bölümü sonucu bulunan
tutar üzerinden hesaplanır. İş ortaklığının puanı, her bir ortağın bu şekilde hesaplanan
ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır.”
puanlarının ortaklık oranları
şartnamede Tebliğ açıklamasına uygun olarak iş
idari
düzenlemesine yer verildiği,
ortaklıklarında fiyat dışı unsur puanının her bir ortağın hesaplanan puanlarının ortaklık
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
oranları
düzenlemede bu bakımdan bir aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır.
ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamı olduğu ifade edildiğinden
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci
maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı
iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken
tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde
beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi
yapan idareye yapılır.
ilk ilan
tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik
başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.” hükmü,
İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi
Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde
“İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday,
istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen
hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.
İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine
alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan
Kuruma başvuruda bulunulabilir.” hükmü yer almaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı
6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya
eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden
itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan
ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.
...
(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare
tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on
gündür.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1)
Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı
dilekçelerle yapılır.
(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;
…
(10)
İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet
başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü yer
almaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak
işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı
sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise,
itirazen şikayet
başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate
alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.
Başvuru sahibinin idareye
başvuru dilekçeleri
incelendiğinde, 3’üncü iddia kapsamında ileri sürülen iddiaların idareye şikayet başvurusunda
yer almadığı tespit edilmiştir.
itirazen şikayet
şikayet
ve
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları”
başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular
Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci
fıkrasında yer alan açıklamada şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet
başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.
Dolayısıyla, söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi
tarafından
öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari
başvuru
yoluna
başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet
başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.
başvurulmadan
yolunda
itirazen
şikâyet
şikâyet
yoluna
Bu çerçevede, şikâyet başvurusu, Kurul kararının alınmasından önceki süreçte
uyuşmazlık konusu hususla ilgili
tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını
sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe
ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması
nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.
Netice itibarıyla, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca idareye şikâyet
başvurusunda dile getirilmeyen hususların, şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan
itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği
kararda belirtilen hususlar hariç,
anlaşılmaktadır. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiasının şekil yönünden reddedilmesi
gerektiği sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren istekliler tarafından
iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10
gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri
sürülmesi de gerekmektedir.
Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet
başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde
bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların
incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz
konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden
itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri
sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün
bulunmamaktadır.
Başvuru sahibinin 3’üncü iddia kapsamında yer verilen iddiasının 02.04.2026 tarihli
idareye şikâyet başvurusuna konu edilmediği, söz konusu iddiaların ilk kez 17.04.2026
tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı tespit edilmiştir.
Bu itibarla, başvuru sahibinin anılan iddiaya yönelik şikâyet konusu işlemi fark etmesi
veya öğrenmesi gereken tarihin 24.03.2026 tarihli ihale ilan tarihi olduğu, dolayısıyla başvuru
sahibinin bu kararın tebliği olan 24.03.2026 tarihini izleyen 10 (on) gün içinde başvuruda
bulunulması gerekirken, anılan iddiaya bu süre geçtikten sonra 17.04.2026 tarihinde itirazen
şikâyet başvuru dilekçesinde yer verildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu
iddiasının süre yönünden de reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının
itirazen şikâyet başvuru
dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin,
Toplantı No
Gündem No
Karar Tarihi
Karar No
KAMU İHALE KURULU KARARI
: 2026/021
: 18
: 20.05.2026
: 2026/UY.I-1412
dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen
kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54
üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele
ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b)
bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde
başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı
bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır.
Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı
uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ
izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare
tarihi
edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı
Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen
şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.